Moderne Gaudí bouwt bizarre kathedraal buiten Madrid

Door: Corno van den Berg

29 mei 2011 - Het verhaal erachter is mooi. Justo Gallego Martínez, ook bekend als Don Justo, is een voormalige monnik die al vijftig jaar aan een kathedraal bouwt in een Spaans dorpje nabij Madrid. Hij beloofde dit te doen als hij zou genezen van tuberculose. Wat prompt gebeurde.

Gallego Martínez is al bejaard. Hij werd geboren op 20 september 1925. Martínez leefde lang een rustig leven als boer, maar had ook een druk bestaan als stierenvechter. In 1953 werd hij lid van een trappistenabdij, om zijn leven aan god te wijden.

Maar hij kreeg tuberculose, waardoor hij moest vertrekken. Zijn gezondheid was verslechterd door het strenge leven op de abdij. Tijdens zijn ziekte bad hij veel tot de Nuestra Señora del Pilar (Vrouwe van de Pilaar). En hij beloofde dat als hij herstelde van de tuberculose, hij een heiligdom zou bouwen ter ere van haar zou maken.

Nadat Martínez opknapte begon hij verwoed te bouwen. Maar niet de op de normale manier. Nee, hij pakt het net even anders aan. Hij had een perceel geërfd van zijn ouders, een oppervlakte van ongeveer 8.000 vierkante meter. De monnik zette muur na muur op, soms netjes, dan weer bewust slordig. Opmerkelijk is dat er geen formele plannen zijn voor het gebouw. Volgens de maker ontwikkelt hij zijn visie door de tijd heen. Waarbij hij geregeld nieuwe inspiratie krijgt.

Een van de inspiratiebronnen was de beroemde Koepel van de Sint-Pietersbasiliek in Vaticaanstad. De omtrek van zijn gebouw is 'slechts' 20 bij 50 meter, iets kleiner dan de Sint-Pietersbasiliek. En wie gaat kijken bij zijn bouwwerk ziet een complex samenspel van kloosters, kantoren, een bibliotheek en een woning. De kathedraal heeft al een koepel (naar het voorbeeld van Sint-Pieters) die circa 40 meter hoog is en ongeveer 12 meter in diameter.

Het merendeel van de bouwmaterialen en gereedschappen die hij gebruikt voor de bouw zijn gerecycled en kunnen ook worden hergebruikt. Bijzonder is daarnaast dat hij zowel alledaagse voorwerpen als overtollige bouwmaterialen gebruikt. Laatstgenoemde worden geschonken door bouwbedrijven en een nabijgelegen steenfabriek. De kolommen van de kathedraal bestaan bijvoorbeeld uit oude benzinevaten.

Gallego Martínez woont in het rustige dorpje Mejorada del Campo bij Madrid. Toeristen hebben inmiddels de kathedraal ontdekt, soms komen er grote groepen kijken. En wordt er al snel een vergelijk met een andere bijzondere Spaanse architect gemaakt. Maar Gaudí heeft zijn droom nooit waar kunnen maken. En ook Gallego Martínez is al op leeftijd. Kenners schatten dat het nog wel 15 tot 20 jaar kan duren om het gebouw te voltooien. De tijd zal het leren.

• Bron: / Corno van den Berg
• Datum: 29 mei 2011