Cao Dai tempel

De Cao Dai Tempel in Tây Ninh is een van de kleurrijkste en merkwaardigste religieuze gebouwen van Vietnam. Draken kronkelen rond felgekleurde pilaren, het plafond is beschilderd als een sterrenhemel en vanaf de gevel kijkt een groot goddelijk oog je aan. Het gebouw lijkt tegelijk op een katholieke kathedraal, een boeddhistische tempel en een Chinese pagode. Dit zijn de beste tips om de unieke Cao Dai Tempel te bezoeken.

Is de Cao Dai tempel de moeite waard?

Een kathedraal met draken om de pilaren. Een altaar met een enorm oog. Een religie waarin Jezus, Boeddha en historische figuren als Victor Hugo een plaats hebben. De Cao Dai Tempel in Tây Ninh is niet zomaar een kleurrijk gebouw, maar het heilige centrum van een geloof dat alleen in Vietnam kon ontstaan.

Tijdens de gebedsdienst lopen honderden gelovigen in witte gewaden de tempel binnen. Hoogwaardigheidsbekleders dragen rood, blauw of geel. Er klinkt gezang, wierook stijgt op en vanaf het altaar kijkt het goddelijke oog de lange hal in. De Cao Dai Tempel is vooral de moeite waard als je geïnteresseerd bent in religie, architectuur en de geschiedenis van Vietnam. Je bezoekt hier geen eeuwenoude ruïne, maar het levende centrum van een geloof dat volledig in Vietnam is ontstaan.

“Ik bezocht een gebedsdienst met klokken, traditionele muziek, gezang en buigingen. Het was erg intrigerend.”

---

Corno van den Berg

Daar staat tegenover dat Tây Ninh ongeveer twee uur rijden van Ho Chi Minhstad ligt. Alleen voor een korte blik in de tempel is dat een forse reis. De excursie wordt interessanter wanneer je de ceremonie bijwoont, uitleg krijgt van een gids en het bezoek combineert met de Cu Chi-tunnels, zoals ik ook deed.

Wat is het caodaïsme?

Het caodaïsme, in het Vietnamees Đạo Cao Đài, ontstond in de jaren twintig in het zuiden van Vietnam. Het land stond toen onder Frans koloniaal bestuur. Europese en Aziatische religies, filosofieën en spirituele bewegingen kwamen er met elkaar in aanraking. Volgens de ontstaansgeschiedenis ontvingen Vietnamese ambtenaren en intellectuelen tijdens spiritistische séances boodschappen van een opperwezen. Dat presenteerde zich als Cao Đài, wat vrij vertaald ‘hoog paleis’ of ‘hoge toren’ betekent.

In 1926 werd het caodaïsme officieel als religie gesticht. Het doel was ambitieus: de belangrijkste religieuze tradities van de wereld samenbrengen in één universeel geloof. Daarom vind je binnen het caodaïsme elementen uit:

• het boeddhisme;
• het taoïsme;
• het confucianisme;
• het christendom;
• Vietnamese voorouderverering.

Ook de organisatie van de religie is bijzonder. Het caodaïsme kent een hiërarchie die gedeeltelijk doet denken aan de katholieke kerk, met priesters, bisschoppen en andere geestelijke functionarissen.

Victor Hugo als religieuze boodschapper

Een van de verrassendste aspecten van het caodaïsme is de rol van historische personen. Niet alleen bekende religieuze figuren krijgen een plaats binnen het geloof. Ook schrijvers, denkers en politieke leiders kunnen worden gezien als spirituele boodschappers. De Franse schrijver Victor Hugo is daarvan het beroemdste voorbeeld. Ook Jeanne d’Arc, de Chinese revolutionair Sun Yat-sen en de Vietnamese dichter en geleerde Nguyễn Bỉnh Khiêm worden binnen verschillende Cao Dai-tradities vereerd.

Voor buitenstaanders klinkt dat misschien merkwaardig. Binnen het caodaïsme past het bij het idee dat goddelijke wijsheid niet via één religie, één volk of één periode wordt doorgegeven. Geesten van belangrijke personen zouden tijdens séances boodschappen aan de grondleggers hebben overgebracht. Juist dit soort verhalen maakt een gids waardevol. Zonder uitleg zie je vooral een extravagante tempel. Met enige achtergrondkennis begrijp je waarom Europese, Chinese en Vietnamese beelden hier naast elkaar bestaan.

Het goddelijke oog

Overal in de Cao Dai-tempel verschijnt hetzelfde oog. Het kijkt vanaf de voorgevel, boven de toegangspoort en vanaf een grote bol bij het altaar. Dit goddelijke oog is het belangrijkste symbool van het caodaïsme. Het staat voor God, die over de mensheid en het universum waakt. Meestal wordt het linkeroog afgebeeld, omringd door lichtstralen.

De gelijkenis met het alziende oog uit andere tradities is opvallend, maar het symbool heeft binnen het caodaïsme een eigen betekenis. Volgens de religieuze leer kan God niet als menselijke figuur worden afgebeeld. Het oog maakt de goddelijke aanwezigheid zichtbaar zonder God een lichaam te geven. Wanneer je door de tempel loopt, voelt het alsof het oog je overal volgt. Dat effect wordt versterkt door de felle kleuren, de sterrenhemel en de lange zichtlijn naar het altaar.

De architectuur van de Cao Dai Holy See

De officiële Vietnamese naam van het complex is Tòa Thánh Tây Ninh. Het wordt daarnaast Cao Dai Holy See, Tay Ninh Holy See en Great Divine Temple genoemd. De bouw begon in de jaren dertig en liep door tot in de jaren vijftig. De tempel werd het religieuze en bestuurlijke centrum van het caodaïsme.

De voorgevel wordt geflankeerd door twee torens. Daarachter loopt een lange centrale hal richting het altaar. Wie binnenkomt, kijkt tussen rijen met draken versierde pilaren naar de grote bol met het goddelijke oog.

Het blauwe plafond vol sterren en wolken stelt de hemel voor. Ook de negen delen waarin de centrale ruimte is verdeeld hebben een symbolische betekenis. Negen is binnen het caodaïsme een heilig getal en verwijst naar de spirituele stappen die nodig zijn om een hoger niveau te bereiken. Neem daarom de tijd om langzaam door het gebouw te lopen. De details zijn veel interessanter wanneer je weet dat vrijwel iedere kleur, pilaar en afbeelding onderdeel is van een groter religieus verhaal.

De gebedsdienst bijwonen

De beste reden om de Cao Dai-tempel te bezoeken is de dagelijkse gebedsdienst. De tempel verandert dan van een kleurrijk gebouw in een levende religieuze ruimte. Voor reizigers is de middagceremonie het gemakkelijkst te bezoeken. Het is daardoor ook de drukste dienst. Zorg dat je uiterlijk rond 11.15 uur aanwezig bent. Je hebt dan voldoende tijd om het complex te bekijken en vóór het begin van de ceremonie een plek te zoeken. De diensten worden doorgaans gehouden om:

• 06.00 uur
• 12.00 uur
• 18.00 uur
• 00.00 uur

De meeste gelovigen dragen witte gewaden. Religieuze functionarissen zijn herkenbaar aan rood, geel of blauw. De kleuren verwijzen naar verschillende religieuze tradities: rood naar het confucianisme, geel naar het boeddhisme en blauw naar het taoïsme. Tijdens de ceremonie vullen muziek, klokken en ritmisch gezang de lange hal. De gelovigen buigen volgens een vast patroon richting het goddelijke oog. Als bezoeker bekijk je het ritueel vanaf een aangewezen plaats. Blijf tijdens de ceremonie stil. Loop niet weg zodra je een paar foto’s hebt gemaakt. Door langer te blijven, zie je hoe zorgvuldig de verschillende onderdelen van het gebed worden uitgevoerd.

Geen voorstelling voor toeristen

De middagdienst trekt bezoekers uit de hele wereld. Daardoor kan het soms lijken alsof de ceremonie een toeristische voorstelling is. Dat is ze nadrukkelijk niet. De mensen in witte gewaden zijn geen figuranten. Zij komen naar de tempel om hun geloof te beoefenen. Ga daarom niet vooraan staan dringen, praat niet door het gezang heen en richt je camera niet zonder toestemming van dichtbij op individuele gelovigen. Fotograferen is op aangewezen plekken meestal toegestaan. Gebruik geen flits en volg de instructies van de tempelmedewerkers. De bezoekersregels kunnen veranderen, zeker tijdens belangrijke religieuze dagen.

Regels voor kleding en gedrag

De Cao Dai Holy See is een actief gebedshuis. Draag kleding die je schouders en knieën bedekt en zet je telefoon op stil. De actuele regels bij de ingang zijn altijd leidend. Let verder op het volgende:

• draag geen hoed of pet in de tempel;
• volg de aanwijzingen over schoenen;
• gebruik geen flits tijdens de ceremonie;
• praat zacht;
• blijf in het bezoekersgedeelte;
• fotografeer gelovigen niet zonder toestemming;
• volg de aangegeven ingangen voor mannen en vrouwen.

Mijn oordeel over de Cao Dai-tempel

Er zijn tempels die je bezoekt omdat ze oud zijn. Andere bezoek je vanwege hun kunst of architectuur. De Cao Dai-tempel is bijzonder omdat alles hier onverwacht samenkomt: Azië en Europa, oude religies en moderne geschiedenis, draken en kathedraaltorens, Vietnamese gelovigen en een Franse schrijver die als heilige wordt vereerd.

De lange rit vanuit Ho Chi Minhstad maakt dit geen excursie voor iedereen. Maar wie de middagdienst bijwoont en de verhalen achter het goddelijke oog ontdekt, ziet hier iets wat nergens anders in Vietnam bestaat.

Cao Dai-tempel en Cu Chi-tunnels combineren

De meeste reizigers combineren de Cao Dai-tempel met de Cu Chi-tunnels. Beide plekken liggen ten noordwesten van Ho Chi Minhstad en kunnen tijdens één lange dagexcursie worden bezocht. De combinatie van deze twee attracties is inhoudelijk opvallend sterk. In Tây Ninh ontdek je een religie die tijdens de Franse koloniale periode ontstond. Bij Cu Chi leer je hoe de Vietcong een omvangrijk netwerk van ondergrondse gangen gebruikte tijdens de Vietnamoorlog.

De excursie laat daardoor twee totaal verschillende kanten van Zuid-Vietnam zien: spirituele vernieuwing en militaire geschiedenis. Een gecombineerde excursie duurt ongeveer elf tot twaalf uur. Vraag bij het boeken altijd naar de exacte volgorde. De planning moet aansluiten op de middagdienst in de Cao Dai-tempel.

Sommige tours bezoeken eerst Cu Chi en rijden daarna door naar Tây Ninh. Andere beginnen bij de tempel en stoppen op de terugweg bij de tunnels. Belangrijker dan de volgorde is dat je voldoende tijd krijgt op beide locaties.
Lees mijn artikel over de Cu Chi-tunnels

Veelgestelde vragen over de Cao Dai-tempel

Waar staat de belangrijkste Cao Dai-tempel?

De belangrijkste Cao Dai-tempel staat in Tây Ninh, ongeveer 100 kilometer ten noordwesten van Ho Chi Minhstad. Het complex is het religieuze en bestuurlijke centrum van het caodaïsme.

Wat is de beste tijd om de tempel te bezoeken?

De gebedsdienst rond 12.00 uur is het populairst bij bezoekers. Zorg dat je minimaal een halfuur eerder aanwezig bent, zodat je eerst het complex kunt bekijken.

Is de Cao Dai-tempel gratis?

De toegang tot de Cao Dai Holy See is doorgaans gratis. Vrijwillige donaties zijn mogelijk.

Welke kleding moet je dragen?

Bedek je schouders en knieën en draag geen hoed in de tempel. Volg bij de ingang de aanwijzingen over schoenen en de aparte ingangen voor mannen en vrouwen.

Mag je de gebedsdienst fotograferen?

Fotograferen is op aangewezen plaatsen meestal toegestaan, maar gebruik geen flits en verstoor de ceremonie niet. Volg altijd de actuele instructies van de tempelmedewerkers.

Kun je Cao Dai en Cu Chi op één dag bezoeken?

Ja. Een gecombineerde excursie vanuit Ho Chi Minhstad duurt ongeveer elf tot twaalf uur. Controleer of de planning voldoende tijd biedt om de middagdienst in de Cao Dai-tempel bij te wonen.

Is de Cao Dai-tempel geschikt voor kinderen?

Ja, maar de lange autoritten en de stille gebedsdienst kunnen voor jonge kinderen zwaar zijn. Leg vooraf uit dat bezoekers tijdens de ceremonie stil moeten blijven.

Is de Cao Dai-tempel een toeristische attractie?

De tempel trekt veel bezoekers, maar is in de eerste plaats een actief religieus centrum. De dagelijkse gebedsdiensten worden voor de gelovigen gehouden en niet als voorstelling voor toeristen.

Is een gids nodig?

Een gids is niet verplicht, maar heeft duidelijke meerwaarde. Zonder uitleg zijn de kleuren, beelden en symbolen vooral decoratief. Een goede gids legt uit hoe deze onderdelen samenhangen met het caodaïsme.

Kan ik de tempel zelfstandig bezoeken?

Ja, maar met openbaar vervoer kost de reis relatief veel tijd. Een georganiseerde excursie of privéchauffeur is praktischer, zeker wanneer je de tempel met de Cu Chi-tunnels wilt combineren.