Batwa-pygmeeën

Heb je gehoord van de Batwa? Het Batwa-volk wordt ook wel pygmeeën genoemd. Het is een inheemse groep die in de regenwouden van Afrika leeft. Ze worden beschouwd als de kleinste mensen ter wereld. Je kunt de Batwa onder meer in Oeganda bezoeken, als je de excursie naar de berggorilla’s doet. Juist door deze dieren is hun leven in de laatste decennia veranderd in een nachtmerrie, merkte ik toen ik ze bezocht.

De Batwa hebben een rijk cultureel erfgoed dat diep verweven is met de bossen die ze hun thuis noemen. Van hun unieke taal tot hun jacht- en verzamelvaardigheden: de Batwa-pygmeeën hebben een manier van leven die zowel eenvoudig als diepgaand is. Ze leven in het gebied van de Grote Meren in Afrika.

“Deze mensen moesten verhuizen voor de berggorilla. Dat was zeer ingrijpend voor hen.”

---

Corno van den Berg

Bekijk mijn video van de Batwa

Al mijn nieuwe reisvideo’s zien?Abonneer je op mijn YouTube kanaal

De Batwa en de natuur

Een van de belangrijkste aspecten van de levensstijl van de Batwa-pygmeeën is hun diepe band met het natuur. Ze zijn afhankelijk van het bos voor voedsel, medicijnen en onderdak, waardoor ze deskundige natuurbeschermers en beheerders van het milieu zijn. Hun veerkracht en vindingrijkheid bij tegenslag zijn werkelijk inspirerend.

In de jungle gebruikten ze een soort hutten, waar ze soms verbleven tijdens de jacht. Hun cultuur is anders dan alle andere en gevuld met tradities en praktijken die al generaties lang worden doorgegeven.

De problemen in de jaren negentig

In de jaren negentig werden ze verdreven uit hun omgeving, waar ze duizenden jaren hebben gewoond. De reden? Ter bescherming van de berggorilla’s in het Bwindi Impenetrable National Park in het wereldberoemde Virungagebergte. De Batwa moesten het regenwoud dat ze eeuwenlang met de mensapen deelden, verlaten. Zelfs nu ontberen ze nog steeds erkenning door de regeringen van zowel Oeganda als Congo.

De Batwa moesten het gebied verlaten en werden gealloceerd naar de moderne wereld. Deze actie leverde allerlei internationale kritiek op. Voor de Batwa was het desastreus, ze leefden destijds ver weg van onze wereld, maar moesten zich nu ineens aanpassen aan onze wereld. Dat de lokale bevolking weinig van de Batwa moest hebben hielp niet.

Ze werden verdreven uit het gebied, waar ze duizenden jaren hebben gewoond. Zelfs nu nog ontberen ze nog steeds erkenning door de regeringen van zowel Oeganda als Congo.
Lees hier mijn tips voor de berggorilla’s in Bwindi National Park

Hulp van buitenaf

nmiddels zijn er diverse charitatieve en filantropische organisaties die deze unieke mensen proberen te helpen. Zo krijgen de Batwa educatie, stukjes land om op te leven, en diverse manieren om hun cultuur in leven te houden. Al ging dat niet zonder problemen. Alcohol was (en is soms nog) een probleem. Ze waren niet gewend in een huis te wonen, dus werd bijvoorbeeld het dak van hun nieuwe huizen gebruikt om eten op te koken. Gaandeweg leerden ze om te gaan met de nieuwe omstandigheden.

Hoe kan jij de Batwa helpen?

Als je de gorilla’s bezoekt, kun je ook de Batwa bezoeken, of in ieder geval een deel ervan. Ze laten hun oude manier van leven zien, maar je kunt ook met ze praten over hun leven. Je leert ook hoe ze amper een paar decennia geleden in het bos leefden van de planten en dieren. De tour is zowel intrigerend als tragisch.

Tijdens mijn bezoek ontmoette ik een grote groep, maar de meest bijzondere waren vier 90-jarige Batwa. Ze leven al eeuwen in het regenwoud en hebben alle recente veranderingen doorstaan. Ze zijn nu gedwongen in huizen te wonen, hebben geen tuinen om gewassen te verbouwen en hebben beperkte toegang tot onderwijs en gezondheidszorg. Met hulp van een lokale gids kon ik met ze praten. Dit was een van de meest inspirerende gesprekken die ik ooit heb gehad.

Ze dragen hun cultuur uit, zoals de wilde honing die ze verzamelden, hun kennis over medicinale planten en de jacht op allerlei wilde dieren. Maar ze gaven vooral aan de geluiden van het bos, de dieren en bomen te missen. Het leven van de Batwa-pygmeeën is echter nog steeds niet zonder uitdagingen. Ze worden geconfronteerd met problemen zoals geschillen over landrechten en de strijd om hun cultureel erfgoed te behouden in een snel veranderende wereld. Deze uitdagingen bedreigen hun manier van leven en de essentie van wie ze zijn als volk.

Dans en muziek

De Batwa gebruiken nu vooral dans en muziek om hun gevoelens te uiten, maar ook om hun rijke cultuur te laten zien. De dansrituelen van de Pygmee-stam zijn niet alleen bedoeld voor amusement, maar hebben ook een diepe culturele betekenis bij het oplossen van geschillen. Ze zingen over hun leven, hun strijd en hun toekomst.

Welke Batwa tour moet ik doen in Bwindi?

Hun verhaal herinnert aan het belang van culturele diversiteit en de noodzaak om inheemse gemeenschappen over de hele wereld te beschermen. Door de Batwa-pygmeeën te leren kennen en te ondersteunen, kunnen we ervoor zorgen dat hun erfgoed voor toekomstige generaties blijft bloeien.

Er zijn veel tours te vinden in en rond Bwindi. Deze kosten tientallen dollars, maar laten weinig zien van de Batwa. Ik heb rond gevraagd en op internet gekeken. De Batwa Experience is de enige authentieke rondleiding, waarbij je ook hoort over de problemen die de Batwa tegen komen.

Dus als je de berggorilla’s bezoekt, bezoek dan ook de Batwa. Het is zeker de moeite waard. Deel uw gedachten of ervaringen in de reacties hieronder en laten we het gesprek voortzetten over het belang van het behoud van culturele diversiteit.

Ik kan je helpen met deze unieke excursie te boeken. Ik ken de mensen achter de tour en heb de excursie gedaan. Waarbij ik onder de indruk was van de eerlijke gesprekken die ik had met ze via de gids. Ook hoor je hoe er oplossingen worden gezocht voor hen. Gelukkig is hun situatie de afgelopen jaren iets verbeterd. Al is de weg nog lang merkte ik. Zeker is wel dat hun leven nooit meer het oude zal worden.