Klementinum

De bibliotheek van het Klementinum in Praag wordt vaak genoemd als de mooiste bibliotheek ter wereld. Dat komt vooral door het indrukwekkende barokke interieur. De hoge houten boekenkasten, de historische globes en de rijk beschilderde plafonds vormen samen een unieke ruimte die nauwelijks is veranderd sinds de 18e eeuw. De combinatie van kunst, wetenschap en geschiedenis maakt de bibliotheek tot een van de meest bijzondere plekken in Praag.

Het Klementinum ligt midden in de historische binnenstad van Praag, op slechts enkele minuten lopen van de beroemde Karelsbrug. Het enorme complex beslaat ruim twee hectare en is na de Praagse Burcht het grootste historische gebouwencomplex van de stad.

Vandaag de dag is het Klementinum de thuisbasis van de Nationale Bibliotheek van Tsjechië. De verschillende gebouwen zijn gebouwd tussen de 16e en 18e eeuw en vormen samen een indrukwekkend geheel van barokke architectuur.

Het absolute hoogtepunt van het Klementinum is de Baroque Library Hall, die werd voltooid in 1722. Deze zaal staat wereldwijd bekend als een van de mooiste bibliotheken die ooit zijn gebouwd.

Het interieur is vrijwel volledig bewaard gebleven. Langs de wanden staan houten boekenkasten met ongeveer 20.000 historische boeken, vooral theologische werken uit de tijd van de jezuïeten. Tussen de kasten staan grote geografische en astronomische wereldbollen die vroeger werden gebruikt bij het onderwijs.

Het plafond is versierd met indrukwekkende barokke fresco’s van Jan Hiebl. In deze schilderingen staan thema’s als wetenschap, kennis en geloof centraal. Samen met het warme hout en de oude boeken zorgt dit voor een bijna tijdloze sfeer.

Ja, maar de bibliotheek van het Klementinum is alleen te bezoeken tijdens een rondleiding. Tijdens deze tour loop je door verschillende historische ruimtes van het complex, waaronder de beroemde bibliotheekzaal, de Meridiaanzaal en de Astronomische Toren. Vanaf de toren heb je een prachtig uitzicht over de oude stad van Praag. Omdat de boeken zeer kwetsbaar zijn, mogen bezoekers de bibliotheek alleen van een afstand bekijken tijdens een rondleiding.

Het Klementinum werd in de 16e eeuw ontwikkeld door de jezuïetenorde, die in 1556 naar Praag kwam. Zij bouwden hier een groot college en universiteit waar studenten uit heel Europa onderwijs kregen.

In de eeuwen daarna groeide het complex uit tot een van de grootste jezuïetencomplexen van Europa. De Italiaanse barokarchitect Carlo Lurago speelde een belangrijke rol bij de uitbreiding van het Klementinum in de 17e eeuw en gaf het complex grotendeels zijn huidige vorm.

Na de opheffing van de jezuïetenorde in de 18e eeuw werd het complex gebruikt door de universiteit en later door de nationale bibliotheek.

Rond het jaar 1600 was Praag een belangrijk centrum voor wetenschap en astronomie. De beroemde Deense astronoom Tycho Brahe werkte hier aan het hof van keizer Rudolf II. Zijn uiterst nauwkeurige waarnemingen van sterren en planeten vormden later de basis voor de beroemde wetten van de planeetbeweging van Johannes Kepler.

In dezelfde periode ontwikkelde het Klementinum zich tot een belangrijk centrum voor onderwijs en onderzoek. Later werd hier ook de Astronomische Toren gebouwd, waar sterrenkundige waarnemingen werden gedaan en wetenschappelijke instrumenten werden gebruikt.

Een bijzonder detail: bij het Klementinum worden al sinds 1775 meteorologische metingen gedaan. Daarmee behoort het tot een van de langstlopende weerreeksen ter wereld.

Een bezoek aan het Klementinum bestaat meestal uit een rondleiding door meerdere delen van het complex.

Astronomische Toren
De toren is ongeveer 68 meter hoog en biedt een prachtig uitzicht over de torens en daken van Praag.

Meridiaanzaal
Hier werd vroeger het exacte middaguur bepaald met behulp van zonlicht en astronomische instrumenten.

Spiegelkapel
Een rijk versierde barokke kapel waar tegenwoordig regelmatig klassieke concerten worden gehouden.

• De bibliotheekzaal werd geopend in 1722 en is sindsdien nauwelijks veranderd.
• Er liggen ongeveer 20.000 historische boeken in de zaal.
• De globes in de bibliotheek werden gebruikt voor lessen in astronomie en geografie.
• De fresco’s op het plafond zijn gemaakt door Jan Hiebl.
• In het Klementinum worden al sinds 1775 weerwaarnemingen gedaan.

Veel bezoekers vinden dat de bibliotheek van het Klementinum lijkt op een decor uit Harry Potter. De lange rijen oude boeken, de grote globes en de barokke fresco’s geven de ruimte een bijna magische sfeer. Hoewel de films hier niet zijn opgenomen, doet de bibliotheek sterk denken aan de beroemde bibliotheken van Zweinstein. Dat maakt het Klementinum voor veel reizigers een van de meest fotogenieke plekken van Praag.

Dit is typisch een stad om meerdere nachten door te brengen. Ik koos bewust voor een hotel in het centrum, zodat ik alles te voet kon doen. Meestal ging ik al vroeg op pad, om de meeste toeristen voor te zijn. Er zijn veel kleine hotels, handige appartementen en vakantieverblijven die je online kunt boeken. Wees er wel op tijd bij, zodat je relatief goedkoop kunt boeken.
Bekijk de leukste accommodaties

Praag kan het gehele jaar worden bezocht, al kan het in de winter vriezen, maar er is ook kans dat er sneeuw ligt wat de stad een bijzondere sfeer geeft. Het late voorjaar, de zomer, maar ook het najaar zijn het populairst. De piek van het toeristenseizoen is in juli en augustus te zien.

Praag is een populaire stedentrip. Bij sommige bezienswaardigheden kan het dan ook druk zijn, zoals het Klementinum. Denk eraan van te voren (online) te reserveren of reeds je toegangskaarten online te kopen. Zo voorkom je de wachtrijen.