De ligging van Hawaii alleen al is bijzonder. Een archipel, 4.000 kilometer verwijderd van ieder continent, midden in de Stille Oceaan. Met nog werkende vulkanen zoals de Kilauea, de meest actieve vulkaan ter wereld. Hier stroomt magma de zee in, waardoor de eilandengroep nog steeds groeit. Op Hawaii kun je zien hoe dit natuurgeweld de basis kan zijn voor regenwouden, moerasbossen en koraalriffen. Met planten en dieren die je alleen hier kunt vinden.

De eilandengroep is wereldberoemd. De naam roept beelden op van exotische stranden, groene wouden en natuurlijk de televisieserie Magnum. Een ruig gebied dat is gevormd door vulkanen, waarvan er op Hawaï meer dan genoeg zijn. Sommige dood, anderen slapend of levend met bijvoorbeeld meer dan zestig uitbarstingen in de afgelopen vijftig jaar. Vulkanen met allemaal prachtige namen. Een sprookjeseiland dat een onverwachte natuur heeft.

Volgens geologen zijn de negen eilanden van Hawaï hét voorbeeld van een ‘hotspot’. Dit is een extreem hete plek onder de aardkorst, waar de aardkorst langzaam overheen schuift. En als de druk te groot wordt, ontstaat een vulkanische uitbarsting. Op zee levert dat, na tienduizenden jaren van stromende lava en uitbarstingen, nieuwe eilanden op. En over een grotere tijdspanne (denk aan miljoenen jaren) ontstaat zo een ketting van eilanden.

Hierdoor liggen op Hawaï de oudste vulkanen in het westen, terwijl de jongste (en actiefste) in het oosten liggen. Een deel is voor het oog alsnog onzichtbaar. Zoals de vulkaan Loihi, die 30 km in zee ligt. Volgens wetenschappers zal het nieuwe eiland over 10.000 jaar boven het zeeniveau komen. Door dit ruige verleden claimt het eiland Molokai de hoogste kliffen ter wereld te hebben die aan zee grenzen.

Opmerkelijk is tevens dat Mauna Kea feitelijk de hoogste berg ter wereld is, als je van de voet van de berg tot de top meet. Er doen, zoals bij veel bergen, diverse getallen de ronde. De berg ligt 4.200 meter boven zeeniveau, maar onder water ligt nog eens bijna 6.000 meter. In totaal is de berg (volgens de laatste berekening) 10.023 meter hoog. De naam van de berg komt van de oorspronkelijke bevolking en betekent ‘witte berg’, omdat er ’s winters sneeuw ligt. Ook wordt door de lokale bevolking beweerd dat hier de lucht het meest zuiver is van de gehele wereld. Behalve rond de vulkanen waar geregeld allerhande gassen het adem halen lastig kunnen maken.

Op de eilanden zijn veel verschillende landschappen te zien. Dit komt onder meer door de vele vulkaanuitbarstingen door de eeuwen heen. Pioniersvegetatie is vooral rond kraters te zien, terwijl op ouder lava complete bossen groeien. Ook het klimaat speelt een belangrijke rol. Langs de kust is subtropisch regenwoud te zien met onder andere veel palmbomen. Opvallend genoeg zijn boven de duizend meter diverse moerassen ontstaan door de vele regen en de slechte afwatering. Boven de drieduizend meter is het een stuk droger, zodat er nog slechts struikgewas te zien is.

Hawaï telt talloze bijzondere planten en dieren. Die alleen hier voorkomen. Zoals slakken, een gans, een robbensoort, een vleermuis en tal van andere dieren. Geregeld worden nog nieuwe soorten ontdekt, met name onderwater. Andere bijzondere bloemen op Hawaï zijn: vijf soorten hibiscus (de gele hibiscus is het symbool van Hawaii) en akala’s (een soort Hawaiiaanse framboos). Geregeld worden nog nieuwe soorten ontdekt, zoals in 2006. Een expeditie ontdekte maar liefst ruim 100 nieuwe soorten. De meesten zijn klein en weinigzeggend.

Het koraal van de eilanden is relatief jong, waardoor het niet de uitbundigheid kent van andere koraalriffen ter wereld. Toch zijn er meer dan 5.000 soorten dieren te zien. Zo’n 25 procent daarvan komt alleen in deze wateren voor, zoals de Hawaiiaanse koraalduivel. Het maakt Hawaï tot een absolute toplocatie voor duikers en snorkelaars.

De beroemde ontdekkingsreiziger James Cook maakte in 1778 contact met de toenmalige bewoners. Hij stierf er ook na een gewelddadige ontmoeting met de bewoners, waardoor er al snel allerlei verhalen de wereld over gingen. Onder meer dat zijn lichaam door de lokale bewoners is opgegeten. Bewijs is hiervoor echter nooit gevonden. Maar het heeft Hawaï wel een illustere naam gegeven. Die tegenwoordig is veranderd in een soort paradijs, waar de westerse wereld en Polynesië elkaar ontmoeten. Al zien sommige historici het anders.

Na de ontdekking van de eilanden door James Cook volgde de kolonisatie. Eén van de gevolgen was dat de bevolking door Westerse ziektes werd geminimaliseerd. En de meeste eilanden zijn door de inlijving door de VS ‘veramerikaniseerd’. Voor toeristen bieden de eilanden van Hawaï een boeiende mix van natuur en cultuur. De natuur behelst hier strand, vulkanen en regenwouden, terwijl de cultuur een verleden en een heden kent. Toeristen combineren vaak beide componenten in hun rondreis over de diverse eilanden.

Meer informatie: www.gohawaii.com