Onder deskundigen is al jaren een levendige discussie gaande over wat het oudste levende regenwoud ter wereld is. Daintree maakt aanspraak op die titel; uit onderzoek blijkt dat dit bos zo’n 135 miljoen oud is. Maar ook Taman Negara National Park in Maleisië claimt de titel, ook al is daar het regenwoud zo’n 130 miljoen oud … Maar, wetenschappers voegen er meteen aan toe: een exacte taxatie is niet mogelijk.

De ouderdom van dit soort gebieden is van belang, want dit betekent dat het al die jaren verschoond is gebleven van bijvoorbeeld ijstijden, maar ook van natuurgeweld als vulkaanuitbarstingen en aardbevingen. En dus is hier evolutie in wording zichtbaar. Zo komen er planten- en dierensoorten voor die ouder zijn dan de menselijke beschaving zelf.

Die evolutie laat overduidelijk zien dat Australië ooit aan het vasteland van Azië heeft gezeten. Als onderdeel van het continent Pangea, dat zo’n 200 tot 250 miljoen jaar geleden alle continenten met elkaar verbond. Waarschijnlijk zat Australië vast aan het huidige Nieuw-Guinea, aangezien opvallend veel diersoorten zowel daar als in Daintree voorkomen.

In de jaren tachtig vochten natuurbeschermers en houtbedrijven om het gebied. Uiteindelijk zag de overheid de waarde van het gebied in en stelde het in 1987 voor als Werelderfgoed bij de UNESCO. Erkenning volgde een jaar later. Saillant detail: voor de houtwinning zijn diverse wegen aangelegd die nu vooral door de toeristen worden gebruikt.

Dieren:
Het symbool van het park is de helmkasuaris (e: southern cassowary), een grote en onberekenbare loopvogel. Dit dier kan bijna 2 meter groot worden. De kasuaris komt ook op enkele plekken in Nieuw-Guinea voor. Het is één van de drie soorten kasuarissen in de wereld. De oranjehalskasuaris leeft alleen op Nieuw-Guinea, terwijl de dwergkasuaris ook op het nabijgelegen eiland Nieuw-Brittannië voorkomt.

Het dier was bijna uitgestorven, maar maakt nu door allerlei beschermende maatregelen haar come-back. Het dier is erg belangrijk voor de ecologie; hij eet als enige ruim zeventig zaden van planten, zodat deze door het woud verplaatst worden.

Het meest bijzondere is de helm op het hoofd van het dier. Dit bestaat uit bot en het is daarmee de enige vogel die dit heeft. De helm wordt vooral gebruikt om door de dichte vegetatie te komen en waarschijnlijk ook als een soort van microfoon om te communiceren. In Daintree wordt deze vogel geregeld langs de weg gezien, met name in de late namiddag.

Dit gebied is tevens de thuishaven voor één van de meest vreemde wezens op aarde. Het vogelbekdier (e: platypus) komt alleen in Australië voor. Dit zoogdier wordt gezien als levend bewijs voor de evolutie. Want het heeft ook kenmerken van vogels en reptielen. De snavel valt het meest op en is zacht in plaats van hard zoals bij vogels. En het dier legt eieren…

Het vogelbekdier leeft in het water en eet kleine diertjes als wormen en weekdieren. En als hij de kans krijgt ook een vis, want het dier is opvallend snel onderwater. Hiervoor gebruikt hij zijn zwemvliezen, die tussen zijn poten zitten. De beste kans om ze te zien is aan het begin of het einde van dag, het zijn eigenlijk nachtdieren. Ze zitten zowel in kreken, rivieren als meren.

In het gebied komen meerdere soorten buideleekhoorns voor. De meest voorkomende zijn de suikereekhoorns. Deze nachtdieren hebben een loshangende huid tussen de voor- en achterpoten. Bij een sprong worden de poten uitgestrekt en spant de huid zich. Hierdoor zijn ze in staat korte afstanden in de lucht te ‘zweven’.

Bijzondere dieren in het woud zijn de boomkangoeroes. Er zijn in totaal twaalf soorten, waarvan de meesten in Nieuw-Guinea leven. In dit gebied komen de Lumholtz-boomkangoeroe en Bennett-boomkangoeroe voor. Deze dieren worden 60 tot 80 centimeter groot, zonder de staart mee te rekenen. Ze leven voornamelijk in bomen en komen af en toe op de grond. En dat is bijzonder, want alle andere kangoeroesoorten hebben in vroeger tijden in de boom gewoond en zijn geëvolueerd naar de grond. Als toerist moet je heel veel mazzel hebben om er één te zien, waarbij de kans het grootst is op een ontmoeting met de Bennettsoort.

De meeste toeristen ontmoeten tijdens een wandeling in het regenwoud de hoekkopagame, een hagedis van 50 centimeter met een lange staart. Met een ruige kam en diverse kleuren langs het lichaam is het een opvallende verschijning. Hij zit meestal verticaal op een boomstam en verdwijnt achter de boomstam als je bij hem in de buurt komt.

De zoetwaterkrokodil laat zich in de diverse rivieren vrij gemakkelijk zien. De mannetjes worden 3,5 meter, terwijl de vrouwtjes meestal niet groter worden dan 2,5 meter. Deze reptielen zijn niet eenvoudig te spotten, één van de beste plekken om ze te zien is de Daintree River.

Zijn grote, en gevaarlijke, broer is de zoutwaterkrokodil (of zeekrokodil). Het is het grootste reptiel ter wereld. Hun lengte is al angstaanjagend (tot 7 meter), maar hun status nog veel meer. Ze staan te boek als levensgevaarlijk voor mensen en hebben meerdere doden op hun naam staan.

Ze leven niet alleen in Australië, maar ook in oost-India, zuid-China en de Filipijnen. En de meeste eilanden die ertussen liggen. Ondanks hun naam worden ze ook in riviermondingen en zelfs in de rivieren zelf. Dat blijkt wel uit de beste plek om deze reptielen te zien: ook de Daintree River. Om ze uit elkaar te houden is de beste stelregel: evengrote tanden? Dan is het een zoetwaterkrokodil. Zijn de tanden wisselend van lengte en loopt de kaaklijn ietwat scheef: dit is zijn gevaarlijke broer.

Daarnaast heb je tijdens wandelingen (en vanuit de auto) kans op: roodpootpademelon (red-legged pademelon), grote buidelmarter (spotted-tail quoll), muskusratkangaroe (musky rat-kangaroo), kleine buideleikelmuis (longtail pigmy possum), borstelstaartkangoeroerat (tropical bettong), vliegende honden (spectacled flying fox) en diverse soorten boomkikkers.

Het gebied is, naast de kasuaris, bijzonder rijk aan vogels. Meer dan 430 soorten zijn geteld. Eén daarvan is de Victoria geweervogel, één van de vier paradijsvogelsoorten die op Australië voorkomen. Voor de balts van het mannetje komen liefhebbers van heinde en verre om dit te zien. De combinatie met het typische geluid, waaraan het dier zijn naam te danken heeft, maakt het bijzonder.

Een andere bijzondere vogel is de meiboombouwer (golden bowerbird). Deze aan de paradijsvogel verwante vogel bouwt een waar bouwwerk als nest op de grond om het vrouwtje te imponeren.
Daarnaast zijn er talloze andere vogels te vinden, waaronder veel bijzondere. Elk plekje heeft zijn eigen lijstje. Zoals bijvoorbeeld Wonga Beach, daar zijn vrij gemakkelijk in de struiken achter het strand de dubbeloogvijgpapegaai (e: double-eyed fig-parrot) en Goulds bronskoekoek (e: gould’s bronze-cuckoo) te vinden. Beiden komen alleen in dit gebied voor.

Bomen en planten:
Het Daintree regenwoud heeft het grootste aantal soorten planten en bomen van Australië. En, van de negentien soorten aan primitieve plantenfamilies zijn er maar liefst twaalf vertegenwoordigd.

Waaronder de Groene dinosaurus of Idiot fruit, een bijzondere boom die anders bloeit dan de tegenwoordige planten. De plantensoort is naar schatting 120 miljoen jaar oud ven tussentijds niets veranderd. Dit betekent dat hij ook al in de tijd van de dinosaurussen bestond. Die haar zware, voor veel dieren dodelijke, zaden opaten en zo de plant verspreidden. Nu werkt alleen nog de zwaartekracht, waardoor hun aantal zeer beperkt is. Meestal in zeer natte gebieden.

Mahonie is ook bij ons bekend vanwege zijn sterke hout. Maar de blauwe quandonboom bijvoorbeeld niet. En zo zijn er nog talloze soorten waarvoor niet eens Nederlandse naam is.

Eén van de meest voorkomende planten is de parasolpalm, die door zijn bijzondere bladeren het regenwoud een eigen sfeer geeft. Een andere is de cycad, een soort kruising tussen een palmboom en een boomvaren. Van deze boom zijn de zaden overigens zeer schadelijk voor mensen.

Doen!-tips
Maak een nachtsafari
Een nachtwandeling onder leiding van een gids is een bijzondere ervaring; zoeken naar alles wat leeft. Of slaapt, zoals diverse soorten vogels die de nacht doorbrengen onder grote bladeren tegen de regen. Luister ook naar het orkest van boomkikkers rond waterplaatsen, de stroming van een riviertje en diverse niet nader te verklaren geluiden. Je kunt het hier op talloze plekken doen, vraag er naar.

Vlieg in een helikopter over regenwoud en koraalrif
Wie als een vogel de magie van het gebied wil zien kan in een helikopter en rondvlucht maken. Met een stop op een rots voor een wandeling in het gebied. Om bijvoorbeeld zoutwaterkrokodillen te zien.
Meer informatie: www.daintreerainforest.com/capetribulation/

Zoek naar wildlife op de Daintree River
Omdat veel dieren dagelijks water nodig heben speelt zich rond rivieren altijd veel af. Een boottocht over de levensader van het park is dan ook een must. En je krijgt veel dieren te zien, waaronder zoutwaterkrokodillen en, als het meezit, ook zoetwaterkrokodillen. En veel watervogels, waaronder bijvoorbeeld diverse reigersoorten.
Meer informatie: www.daintreerivertours.com.au

Zie honderden vliegende honden in vlucht
Het wordt met recht een natuurspektakel genoemd. Honderden vliegende honden (e: spectacled flying fox) die tegen het vallen van de avond hun rustplaatsen verlaten en op jacht gaan. De beste plek om dit te zien is Windy Reach Lookout net buiten het stadje Daintree. Overdag drogen de dieren erg uit, dus komen ze eerst even drinken. De beste tijd hiervoor is het einde van het voorjaar en het begin van de zomer.

Ga het woud in met de Kuku Yalanji
Mossman Gorge heet tegenwoordig Kuku Yalanji, naar de oorspronkelijke bewoners. Het is een ruig gebied, waar kristalhelder riviertje zich een weg baant over over de rotsen door het regenwoud heen. Onder leiding van aboriginals worden wandelingen uitgevoerd. Ze laten zien hoe ze bijvoorbeeld medicijnen uit planten halen, de functie van de alom bekende tekeningen en ze leggen hun innige band met de natuur uit.
Meer informatie: www.yalanji.com.au

Struin door het bladerdak via de Canopy Tower
Het Daintree Rainforest Environmental Centre heeft veel informatie over de flora, fauna en de oorspronkelijke bewoners. Maar het heeft ook een Canopy Tower, waar je vanaf 23 meter hoogte over het woud kijkt. Om daarna door de boomtoppen te lopen. En is er, voor een geoefend oog, te zien hoe op deze hoogtes zich een compleet andere wereld afspeelt. Vol leven.
Meer informatie: discoverthedaintree.com

Te paard het oerwoud in
Eén van de mogelijkheden om het gebied te verkennen is per paard. Een beetje geoefende rijder kan riviertjes doorwaden en de onbekendere delen van het gebied verkennen. En tevens op misschien wel het mooiste deel rijden, daar waar het oerwoud het koraalrif ontmoet.

Reis in een 4×4 waarin je tevens slaapt
Het is een ietwat vreemde combi. Een woeste 4×4 Toyota Landcruiser die tevens fungeert als camper. Maar het geeft de ultieme vrijheid. Je kan gaan en staan waar je wilt en daarna kamperen waar je wilt. Want in Australië is wild kamperen niet verboden, in de nationale parken moet je een vergunning aanvragen. De ervaring is erg bijzonder. Je kunt deze auto’s krijgen in Cairns.

Maak een kampvuur op Wonga Beach
Het is één van de weinige stranden waar je een echt wildernis-gevoel krijgt. Je kan er wandelen en tegen de avond een kampvuur maken van drijfhout. Wie gek is op vogels kan hier tevens twee bijzondere vogels ontdekken: de dubbeloogvijgpapegaai (e: double-eyed fig-parrot) en Goulds bronskoekoek (e: gould’s bronze-cuckoo).

Wandel naar de piek van Mount Sorrow
De wandeling is voor hen die vaker de wandelschoenen aantrekken. Maar hij staat te boek als de beste van het hele gebied. Onderweg heb je vergezichten over het regenwoud en de zee. Ook de overgang naar de zee zie je geregeld. En als het even meezit krijg je ook ‘close encounters’ met dieren.

Vis op de Daintree River
Naast veel dieren rond het water, zit de Daintree River vol met vis. Waaronder ook enkele grote, sterke jongens. Zoals: barramundi, mangrove snapper en diverse soorten zeebaars.

Ga op zoek naar het vogelbekdier
Sommige natuurliefhebbers komen naar Australië alleen om het vogelbekdier te zien. En voor een leek is het zoeken naar een speld in een hooiberg, maar de lokale bevolking kennen het dier goed genoeg om de kans op een ontmoeting aanzienlijk te vergroten. En bijzonder is het. Vraag er dus naar waar de dieren geregeld worden gezien.

Help mee als vrijwilliger
Wie graag de handen uit de mouwen steekt kan bij het Cape Tribulation Tropical Research Station zijn hart ophalen. Elk jaar mogen ‘volunteers’ meehelpen met huishoudelijke klusjes als wel helpen bij onderzoek naar bijvoorbeeld de dieren of planten in het regenwoud.
Meer informatie: www.austrop.org.au

Slaap in het regenwoud
In het regenwoud zijn de geluiden ’s nachts en het eerste ochtendlicht onvergetelijk. Met een grote kans op een ontmoeting met één van de vele diersoorten in het gebied. Zoals in de Daintree Wildernesslodge.
Meer informatie: www.daintreewildernesslodge.com.au

Beste tijd:
Dit deel van Australië is het natste van het hele continent. De droge tijd is van van mei tot en met september. Ook is dan de vochtigheidsgraad minder en de temperatuur tussen de 25 en 30 graden. De andere maanden zijn vaak nat en kouder.

Let op:
Australië heeft veel giftige dieren, waaronder de gevaarlijkste slangen ter wereld. Maar er zijn ook tal van giftige bomen en planten die je vakantie goed kunnen verzieken. Pas dus op en zorg dat er altijd mensen bij je zijn die je kunnen helpen in het geval van een noodsituatie.

Hoe kom ik er?
Vanuit Cairns is het 110 kilometer naar het noorden met de auto of bus.

Per vliegtuig is het gebied vanuit Cairns ook bereikbaar. De prijs is hoger, maar de toegift is absoluut het uitzicht. Zorg dus voor een stoel bij het raam.

Meer informatie: www.daintreerainforest.com