Sakkara

De overblijfselen van Sakkara zijn opvallend genoeg niet populair bij veel toeristen die naar Egypte reizen. Het complex ligt op ongeveer 25 kilometer ten zuiden van Caïro, dus is eenvoudig te bereiken. Het is eigenlijk zonde, want dit tempelcomplex is ongeëvenaard. Ik vind Sakkara een heerlijke plek om zelf te ontdekken. Al kan een gids de wereld van Oude Egyptenaren wel tot leven wekken. Het gebied is uitgeroepen tot Werelderfgoed van UNESCO. Hieronder vind je de attracties om te bezoeken in Sakkara, zoals het ook wel wordt genoemd.

Archeologen doen in Sakkara nog steeds talloze opgravingen. Waardoor langzaam de geschiedenis van deze plek in de woestijn wordt ontrafeld. Bijvoorbeeld in januari 2021 werd nog een intacte dodentempel ontdekt met meer dan 50 houten doodskisten. De tempel werd al eerder gevonden. De recente sarcofagen dateren uit 1.500 tot 1.000 voor Christus. 

Onderzoek maakte duidelijk dat de dodentempel van de Egyptische koningin Naert was. Zij was de vrouw van de Egyptische farao Teti. In het jaar ervoor werden in Sakkara ook al ruim 100 sarcofagen gevonden. 

Het bekendste bouwwerk is de trappiramide van Djoser, die wordt gezien als de eerste grote piramide uit de geschiedenis. De piramide werd gebouwd rond 2650 voor Christus en is ontworpen door Imhotep, een van de bekendste bouwmeesters uit het oude Egypte. Oorspronkelijk bestonden graven uit lage mastaba’s, maar bij Sakkara werd voor het eerst een piramidevorm gebruikt.

De piramide van Djoser bestaat uit zes lagen en lijkt daardoor op een trap. Dit is de reden dat hij de trappiramide wordt genoemd. Het complex eromheen is groot en bestaat uit tempels, binnenplaatsen en muren. Als je hier rondloopt zie je goed hoe indrukwekkend de bouwkunst van de Egyptenaren al was, duizenden jaren voor de piramiden van Gizeh werden gebouwd.

De piramide is niet zo groot als die van Cheops, maar historisch gezien misschien nog belangrijker. Hier begon namelijk de ontwikkeling die uiteindelijk leidde tot de beroemde Piramiden van Gizeh.

Sakkara bestaat niet alleen uit piramiden. In het gebied liggen ook veel mastaba-graven, rechthoekige grafgebouwen van edelen, priesters en hoge ambtenaren. In sommige graven zijn nog reliëfs en schilderingen te zien die het dagelijks leven in het oude Egypte laten zien.

Juist deze graven maken Sakkara bijzonder, omdat je hier een goed beeld krijgt van het leven buiten het hof van de farao. Het gebied is groot en nog lang niet volledig opgegraven. Nog steeds worden er regelmatig nieuwe tombes ontdekt.

Een van de meest bijzondere plekken in Sakkara is het Serapeum, een ondergronds gangenstelsel waar heilige Apis-stieren werden begraven. Deze dieren werden vereerd als heilig en kregen na hun dood een ceremonieel graf. In de tunnels staan enorme stenen sarcofagen die soms tientallen tonnen wegen. Het laat zien dat de begraafplaats van Sakkara niet alleen voor farao’s was, maar ook een belangrijke religieuze plek voor de Egyptenaren.

Sakkara hoort bij hetzelfde grote necropolis-gebied als Gizeh en Dahshur, dat verbonden was met de oude hoofdstad Memphis. De piramiden van Gizeh zijn bekender, maar Sakkara is ouder en laat beter zien hoe de piramidebouw zich heeft ontwikkeld.

Veel reizigers bezoeken alleen Gizeh, maar wie meer tijd heeft, moet ook Sakkara zien. Het is rustiger, uitgebreider en geeft een completer beeld van het oude Egypte.

Bijzonder is dat Sakkara niet in elke periode de belangrijkste begraafplaats van de farao’s was. In de 4e dynastie kozen de koningen voor andere locaties, zoals Dahshur en vooral Gizeh, dat ten noorden van Sakkara ligt. In deze periode werden de beroemde piramiden van Khufu, Khafre en Menkaure gebouwd.

In latere dynastieën keerden farao’s weer terug naar Sakkara. Onder andere Sjepseskaf, Oeserkaf, Djedkare, Oenas, Teti, Pepi I en Merenre lieten hier hun graf bouwen. Ook koninginnen en leden van de koninklijke familie werden in dit gebied begraven. Wat Sakkara extra bijzonder maakt, is dat het enorme gebied nog lang niet volledig is opgegraven. Nog steeds worden er nieuwe tombes en tempels ontdekt, waardoor de dodenstad telkens nieuwe geheimen prijsgeeft.

De dodenstad ligt op zo’n 30 kilometer van Gizeh, dat is ongeveer een uur rijden. Een bezoek wordt vaak gecombineerd met Gizeh en Memphis. Zorg wel dat je hier op tijd bent, voordat de touringcars komen. Een gids is handig, want hier is ongekend veel te ontdekken. Het gebied is groot en het kan warm zijn, dus neem voldoende water mee. Omdat er minder bezoekers komen dan bij de piramiden van Gizeh, kun je hier vaak rustiger rondlopen. Voor wie meer wil zien dan alleen de bekendste piramiden, is Sakkara een van de interessantste plekken van Egypte.