Waarom moet ik hier heen?

Amsterdam is meer dan grachten en herenhuizen. Het is een heerlijke plek om te shoppen. En om lekker te eten of gezellig wat te drinken. Daarnaast zijn er ook genoeg attracties en bezienswaardigheden.

Amsterdam is een heerlijke stad. Keer op keer. De grachten en herenhuizen van onze hoofdstad zijn wereldberoemd. Net als het huis van Anne Frank. En de coffeeshops in de stad. Het maakt van Amsterdam een moderne stad, waar een opvallende multiculturele samenleving te zien is. Waar ook het rijke verleden nooit ver weg is. Dit is mooi Nederland.

UNESCO-Werelderfgoed

Sinds augustus 2010 staan de Amsterdamse grachten officieel op de lijst van Werelderfgoed van Unesco. Volgens de VN-commissie is het oude stadshart van Amsterdam een culturele locatie die vanuit internationaal perspectief van uitzonderlijke waarde is. De grachtengordel is het negende werelderfgoed in Nederland. Eerder al werden de Stelling van Amsterdam, Waddenzee, het Rietveld Schröderhuis in Utrecht, de molens van Kinderdijk, het Woudagemaal, droogmakerij de Beemster, het voormalige eiland Schokland en Willemstad op Curaçao op de lijst gezet.

Bezienswaardigheden Amsterdam:

Amsterdam Light Festival

Het Amsterdam Light Festival is in korte tijd uitgegroeid tot een toonaangevend lichtfestival. Met talloze kunstenaars die letterlijk hun licht laten schijnen over de wereld. Je kunt de vele kunstwerken zien vanaf de kade, maar ook vanuit een rondvaarboot natuurlijk.

Zie mijn tips voor het Amsterdam Light Festival

Lookout Swing Amsterdam

De A’DAM Lookout is een uniek observatiepunt in Amsterdam. En, boven op het dak staat een schommel. De Lookout Swing is de hoogste schommel van Europa. En best eng. Je gaat hier hangend over het randje in onze hoofdstad. waarbij je een uniek uitzicht hebt over het IJ, maar ook over de stad.

Lees mijn tips voor de Lookout Swing

Street Art Museum op NDSM-Werf

In de Lasloods op de NDSM-Werf zal het grootste Street Art Museum ter wereld verschijnen. De voormalige Lasloods, inmiddels een Rijksmonument, is met een oppervlakte van ruim 7.000 m² twee keer zo groot als de beroemde Turbinehal van Tate Modern in Londen.

Zie mijn tips voor het Street Art Museum op de NDSM-Werf

Paleis op de Dam

Oorspronkelijk is het Koninklijk Paleis Amsterdam, zoals het officieel heet, ontworpen als stadhuis voor de bestuurlijke en rechterlijke macht. De beroemde bouwmeester Jacob van Campen krijgt de opdracht in 1648 van de Burgemeester en schepenen van Amsterdam. Het gebouw is volledig opgetrokken uit witte bouwsteen. Dezelfde Van Campen was ook betrokken bij de bouw van Paleis Huis ten Bosch en Paleis Noordeinde in Den Haag. Net als Paleis Huis ten Bosch en Paleis Noordeinde in Den Haag is het Koninklijk Paleis in Amsterdam door het Rijk bij wet aan de Koningin ter beschikking gesteld. Met de komst van Napoleon werd het stadhuis veranderd in een paleis.
Meer informatie: www.paleisamsterdam.nl

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

De Dam

De Dam wordt wel het kloppend hart van de stad genoemd. Het plein in het centrum van Amsterdam De Dam is het centrale punt van de stad. Het dankt zijn naam aan zijn oorpsronkelijke functie: een dam in de Amstel, die volgens de geleerden tussen 1204 en 1275 werd gebouwd. Waarschijnlijk werd deze waterkering tussen 1265 en 1275 gebouwd.

Op oude kaarten is te zien hoe de Dam de eerste verbinding tussen de nederzettingen op de Warmoesstraat en de Nieuwendijk vormde. Gaandeweg werd de dam groter, tot het uiteindelijk een plein werd. Aan het plein staan tegenwoordig het Paleis op de Dam, de Nieuwe Kerk en het Nationaal Monument.

Grachtengordel

De grachtengordel is een uniek bouwsysteem. In een moeras werden eilanden gebouwd, waarop identieke percelen werden uitgemeten. Om de rijkdom van Gouden Eeuw te laten zien werden de huizen rijkelijk versierd. Elk huis heeft een gesloten binnentuin. Alle eilanden worden via bruggen met elkaar verbonden.

De grachtengordel bestaat in feite uit de drie hoofdgrachten: Herengracht, Keizersgracht en Prinsengracht. Deze lopen parallel aan elkaar. In 1612 werd begonnen met het graven er van. Alle drie de grachten monden uit in de Amstel. Later werden deze doorgetrokken. Nieuwe Herengracht, Nieuwe Keizersgracht en Nieuwe Prinsengracht lopen door tot in de richting van het oostelijk havengebied.

Wandelen door Amsterdam.
Wandelen door Amsterdam.

Amsterdamse Wallen

De Amsterdamse Wallen staat in het buitenland bekend als the Red Light District. Het gebied is uniek in de wereld. Nergens anders is het mogelijk zoveel sekshuizen, seksshows en prostituees bij elkaar te zien. Amsterdam is daarmee misschien wel de meest tolerante stad ter wereld. Maar de afgelopen jaren kwamen er scheurtjes in het bolwerk. Justitie verdenkt veel eigenaren van de panden op de Wallen van illegale praktijken en begon een groot onderzoek. Diverse sekshuizen moesten in 2007 en 2008 hun deuren op last van justitie sluiten.

Wil jij op vakantie in Nederland?
We genieten nu meer en meer van ons eigen land. Wil jij lekker weg in een vakantiehuisje? Een vakantiepark? Of een huisje in de natuur? Er zijn mogelijkheden te over.


Ik heb diverse websites verzameld waar je nu al je dagje uit, weekendje weg of zelfs zomervakantie kunt boeken.

Scheepvaartmuseum

Het Nederlands Scheepvaartmuseum Amsterdam behoort tot de belangrijkste ter wereld. In het museum is het Nederlandse maritieme verleden te zien. Het is dan ook toepasselijk gevestigd in ’s Lands Zeemagazijn, dat in 1656 als magazijn voor de marine werd gebouwd. Het Scheepvaartmuseum is sinds 8 januari 2007 gesloten in verband met een grootschalige verbouwing. Waarschijnlijk gaan de deuren pas in 2011 weer open. Het nagebouwde VOC-schip Amsterdam is tijdens de renovatie van het Scheepvaartmuseum wel te bezichtigen. Het schip is tijdelijk aangemeerd bij science center NEMO.

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

Scheepvaarthuis

Het Scheepvaarthuis was het gemeenschappelijke kantoorgebouw van zes grote Amsterdamse rederijen. Het wordt beschouwd als het eerste gebouw dat geheel in de stijl van de Amsterdamse School is opgetrokken. De architect Jan van der Mey liet het aan het begin van 20e eeuw bouwen. Het rijk geornamenteerde pand ligt aan de Prins Hendrikkade. Het is tegenwoordig het 5-sterrenhotel Amrath Amsterdam. De sfeer van de VOC is hier nog rijkelijk aanwezig. Met name de vergaderzaal op de derde verdieping is het aankijken meer dan waard. Terwijl het exterieur van het pand associaties oproept met een afgemeerd schip.

Wie goed kijkt ziet de ankerkettingen vanaf de dakrand over de gevel naar beneden hangen. De golven van de zee in het zilvergrijze hek omringen het gebouw. Wie een overnachting te duur vindt (al snel meer dan 150 euro) kan een rondleiding onder leiding van een kunsthistoricus volgen. Beide kan ook natuurlijk.

Rembrandthuis

Van 1639 en 1658 woonde en werkte Rembrandt van Rijn in dit monumentale pand aan de Jodenbreestraat. Het 17de-eeuwse interieur, van slaapkamer tot atelier, is zorgvuldig gereconstrueerd en in oude glorie hersteld.
Meer informatie: www.rembrandthuis.nl

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

Oude Kerk

De Oude Kerk is volgens archeologen gebouwd rond 1300. In 1306 werd hij ingewijd door de Bisschop van Utrecht. Omdat Amsterdam destijds niet meer dan een klein vissersdorp was, fungeerde de kerk ook als ontmoetingsplein, als schuilplek en zelfs als werkplaats, waar zeilen konden worden gerepareerd. Hier werden ook de Stadsrechten bewaard, aangezien de kerk toen het enige stenen gebouw van de stad was.

De kerk leed erg onder de Beeldenstorm in 1566, waarbij vele beelden en beschilderingen uit de kerk werden verwijderd. De Oude Kerk diende tevens als begraafplaats voor de talloze prominente en minder prominente inwoners van de stad. Historici denken dat in totaal zo’n 10.000 personen begraven werden in de kerk.
Meer informatie: https://oudekerk.nl

Amsterdams Museum

Het gebouw van het Amsterdams Museum dateert grotendeels uit de 18de eeuw. Nadat het eerst een weeshuis was, herbergt het inmiddels het verleden van de stad. Vanaf het ontstaan als vissersdorp in de 13de eeuw tot de huidige 21ste eeuw zijn hier kaarten, schilderijen, archeologische vondsten en maquettes te zien over de opbouw van deze stad. Logischerwijs komen vooral de 17de (Gouden Eeuw) en 18de eeuw uitgebreid aan bod. Ook wordt duidelijk waarom over de periodes er voor zo weinig bewaard is gebleven. Het museum ligt in de Kalverstraat.
Meer informatie: www.amsterdammuseum.nl

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

Zuiderkerk

Deze kerk is beroemd geworden door een schilderij van de Franse schilder Claude Monet. Hij schilderde de Zuiderkerk rond 1874 met een uitzicht over de Groenburg. De kerk zelf stamt de periode 1603 tot 1611. De Amsterdamse architect Hendrick de Keyser bouwde de kerk in renaissancestijl.

Toen hij in 1621 overleed, werd hij in de kerk begraven. Hier is zijn grafsteen nog steeds aanwezig. De Zuiderkerk staat aan de Zuiderkerkhof in de Nieuwmarktbuurt. En is vanaf tal van plaatsen in Amsterdam te zien.

Westerkerk

Ook de Westerkerk werd gebouwd door Hendrick de Keyser. En kenmerkt zich, net als de Zuiderkerk, door de Renaissancestijl. De kerk werd op 8 juni 1631 in gebruik genomen en staat aan de rand van de Amsterdamse Jordaan, aan de Prinsengracht. Net als de Zuiderkerk kun je deze kerk vanaf de diverse grachten goed zien.
Meer informatie: www.westerkerk.nl

Joods Historisch Museum

Het Joods Historisch Museum was voorheen een complex van vier synagogen. Wat aan de buitenkant nog te zien is. In het pand aan de Jonas Daniël Meijerplein 2-4 is veel informatie te vinden over de geschiedenis van de joden in Nederland. Ook zijn er veel religieuze voorwerpen te zien en worden er geregeld thema-tentoonstellingen georganiseerd.

Artis

Artis is de oudste dierentuin van Nederland. De boekhandelaar Gerardus Frederik Westerman, commissionair Johann Wilhelm Heinrich Werlemann en horlogemaker Johannes Wilhelmus Wijsmuller waren in Londen naar en bijeenkomst van Zoölogical Society geweest en besloten in Amsterdam een dierentuin op te richten.

De opening aan de Plantage Kerklaan 38-40 was in 1838. Hij kreeg de naam Zoölogisch Genootschap Natura Artis Magistra. De afgelopen decennia heeft Artis diverse bijzondere dieren gehuisvest, zoals de inmiddels uitgestorven quagga, een soort zebra.
Meer informatie: https://www.artis.nl

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

Vondelpark

Het Vondelpark is vernoemd naar Joost van den Vondel. In het park is sinds 1867 een standbeeld van de dichter en toneelschrijver te zien. Het park zelf opende in 1864 haar poorten. Het ontwerp in de Engelse landschapsstijl was van tuinarchitect Jan David Zocher. Door deze stijl waant de bezoeker zich in de natuur. Opmerkelijk is dat het park tot 1953 in particuliere handen was. Maar de ‘Vereniging tot aanleg van een rij- en wandelpark’ kon toen het onderhoud niet meer betalen en schonk het park aan de gemeente Amsterdam.

Filmmuseum

Het Filmmuseum werd in 1946 geopend in het Vondelpark. Het noemt zichzelf het grootste en belangrijkste centrum voor de cinematografie in Nederland. Het Filmmuseum heeft een verzameling films in zijn beheer die de hele filmgeschiedenis omspant: van stille films uit de beginperiode van de cinema (eind 19de eeuw) tot en met de nieuwste digitale producties.

Tropenmuseum

Het Tropenmuseum biedt een goed en reëel overzicht van het koloniaal verleden van ons land. Maar ook zijn er talloze voorwerpen, kleding en andere kenmerken van culturen uit Afrika, Zuid-Amerika, Midden-Oosten en Azië te zien. Het museum is ook beroemd vanwege zijn wisselende thema-exposities. Het Tropenmuseum ligt aan de Linnaeusstraat 2.
Meer informatie: https://tropenmuseum.nl

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

Hortus Botanicus

De Hortus Botanicus Amsterdam bevat een van de grootste botanische collecties ter wereld. Hier zijn meer dan 4.000 soorten planten te zien. Waaronder veel planten die dankzij de schepen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie in de 17e en 18e eeuw zijn meegenomen. De VOC-schepen brachten niet alleen kruiden en specerijen mee, maar ook exotische sierplanten. Enkele ‘kroonjuwelen’ van de Hortus stammen uit deze periode, zoals de 300 jaar oude Oostkaapse broodboom. En je vindt hier de oudste cycaspalm ter wereld. De botanische tuin ligt aan de Plantage Middenlaan 2a.
Meer informatie: www.dehortus.nl

Allard Pierson Museum

Het Allard Pierson Museum is een van de mindere bekende musea van Amsterdam. Terwijl het toch het archeologisch museum van de Universiteit van Amsterdam is. De beschavingen uit het Oude Egypte, het Nabije Oosten, de Griekse wereld, Etrurië en het Romeinse Rijk komen in het museum tot leven. Kunst- en gebruiksvoorwerpen uit de periode van 4.000 voor Chr. tot 500 na Chr. geven een goed beeld van het dagelijks leven, mythologie en godsdienst in de antieke Oudheid. Ook heeft dit museum geregeld tijdelijke exposities.
Meer informatie: www.allardpiersonmuseum.nl

Hash Marihuana Hemp Museum

Het Hash Marihuana Hemp Museum opende in 1985 haar deuren. Voor buitenlanders is het een van de meest merkwaardige musea ter wereld. Bijvoorbeeld omdat hier te zien is hoe wiet wordt geteeld. Naast de moderne werking wordt ook ingegaan op de traditionele medicinale werking die deze planten hebben. Het museum ligt aan Oudezijds Achterburgwal op de Wallen.
Meer informatie: http://hashmuseum.com

Tip! Koop je toegangsbewijs online >

Schreierstoren

Schreierstoren in Amsterdam.
De Schreierstoren in Amsterdam.

De Schreierstoren is de oudste toren van Amsterdam. Dit historische gebouw stamt uit 1486 en heeft nog veel van zijn Middeleeuwse uitstraling behouden. De toren maakte onderdeel uit van het verdedigingsbolwerk van de stad. Hij was op een strategische plaats gebouwd aan het open havenfront. De Schreierstoren vormde tevens de oostelijke stadsgrens. Tegenwoordig ligt de toren midden in de stad. Het IJ is compleet ingedamd. De open haven verdween toen in 1889 het Centraal Station werd aangelegd. Samen met de Waag op de Nieuwmarkt en het onderstel van de Munttoren is de Schreierstoren het laatste overblijfsel van de Amsterdamse vestigingsmuur die werd gebouwd tussen 1481 en 1494. Tegenwoordig zit in het pand het VOC-café.
Meer informatie: www.beleven.org/sagen/amsterdam/de_schreierstoren_van_amsterdam.html

De Waag

De Waag is volgens velen het belangrijkste overblijfsel van de Middeleeuwen dat Amsterdam nog heeft. Oorspronkelijk was het gebouw een stadspoort, dat de naam Sint Antoniespoort kreeg. De stadsmuur werd tussen 1481 en 1494 gebouwd en liep langs het huidige Singel, de Kloveniersburgwal en de Geldersekade. Later kreeg het gebouw de functie van waag, dat is een gebouw waar goederen gewogen konden worden.

Tegenwoordig is er het restaurant café In de waag gevestigd. In 2009 luidde beheerder Waag Society de alarmbel over de scheuren in de muren. De gemeente heeft besloten de toren te restaureren. Let op de steen in het torentje aan de kant van de Zeedijk met de tekst ‘MCCCCLXXXVIII (1488) de XXVII (27ste) dach in April wart d’eerste steen van dese poert gheleit.’
Meer informatie: www.indewaag.nl

Magere Brug (Brug nr. 242)

De Magere Brug is de meest bekende brug van Amsterdam. Deze houten brug loopt over de Amstelrivier in het centrum van Amsterdam en verbindt de oevers van de Amstel ter hoogte van de Kerkstraat/Nieuwe Kerkstraat en de Keizersgracht en de Prinsengracht. De brug is overigens niet erg oud, hij stamt uit 1934.

Het ontwerp komt van Piet Kramer en wordt als Amsterdamse School bestempeld. Overigens werd hier al in 1691 de eerste brug gebouwd, deze werd Kerkstraatbrug genoemd. Deze opvallend smalle brug kreeg in de volksmond al snel de naam Magere Brug. De officiële naam is brug nr. 242.

De huidige brug figureerde prominent in de James Bond-film Diamonds Are Forever uit 1971. Als de avond valt wordt de brug verlicht met 1.200 lampjes.

De leukste excursies

Maak een andere rondvaart

Amsterdam rondvaart
Een rondvaart door Amsterdam.

Het is misschien een beetje cliché, maar een rondvaart door de grachten hoort er bij. En er zijn diverse mogelijkheden. Je kunt natuurlijk overdag gaan, zoals de meeste toeristen doen. Maar je kunt ook een dinercruise boeken. Al zijn er ook rondvaarten zonder diner. In de avond zie je hoe de grachten prachtig zijn verlicht met duizenden lampjes, de beroemde ‘lichtjes van Amsterdam’. Ideaal voor een romantische avond.

Tip! Boek je rondvaart online >

Ga etsen in het Rembrandthuis

Het ruikt hier naar terpentijn en lijnolie. Overal liggen attributen die Rembrandt mogelijk gebruikte voor zijn wereldberoemde schilderijen. Het gerenoveerde Rembrandthuis straalt nog het 17-eeuwse atelier van de grootmeester uit. De perfecte plek dus om te leren welke techniek van het etsen hij gebruikte. En hoe hij zijn verf mengde. Wat beide gevoelige klussen waren.

Wandel met de VOC

Het rijke verleden van Amsterdam is voor een groot deel te danken aan de VOC, die hier werd opgericht. Er worden diverse tours aangeboden, waarbij onder andere Het Scheepvaarthuis, maar ook talloze pakhuizen en woonhuizen uit de 17e eeuw worden aangedaan. Deze rondleidingen zijn geschikt voor iedereen die meer diepte in zijn bezoek wil.

Meer informatie: tours.amsterdamtour.nl/voc-tour-rondleiding-amsterdam/

Leer kunst kennen met een kunstkenner

Zijn grote voorliefde is Vermeer, maar ook over Rembrandt en Van Gogh weet kunstkenner Kees Kaldenbach meer dan genoeg. Dwalend door zijn stad laat hij je van alles zien van deze wereldberoemde Hollandse Meesters. Waaronder veel onbekende dingen.

Natuurlijk omvat deze tour ook de diverse musea waar veel werken van de meesters te zien zijn. Daarnaast krijg je opvallend veel andere informatie die je niet zo snel ergens anders krijgt. Voor wie graag de mensen achter de schilders wil leren kennen.

Meer informatie: www.private-guides.com

Ga op pad met een oud-diender

Wie wil weten waar beroemde moorden in de Amsterdam zijn gepleegd moet met deze rondleiding mee. Oud-politieagenten laten de minst populaire plekken zien, en vertellen het verhaal er bij. Over legendes als Klaas Bruinsma en Zwarte Joop. Maar ook over de plek waar de rellen rond de kroning van koningin Beatrix plaats hadden. Voor deze wandeling heb je wel meerdere mensen nodig, hij gaat alleen door als er een grotere groep is.

Drink een pikketanissie

De Jordaan is de gezelligste wijk van Amsterdam. En het meest bezongen, beschreven en geromantiseerd. Met bekende namen als Johnny Jordaan en Willy Alberti. Hier hoor je alles over de volkswijk, haar bewoners en de gewoontes. Met een verplichte stop bij de standbeelden. Om daarna een pikketanissie te drinken, oftewel een borrel.

Ook in de avond is Amsterdam mooi.
Ook in de avond is Amsterdam mooi.

Ga stappen met Rob van Hulst

Hij werd bekend als arts Erik Koning in de drama-serie Medisch Centrum West. Tegenwoordig geeft hij rondleidingen op de Wallen met vooral veel kijkjes achter de schermen. Denk aan cursussen paaldansen, erotic dineren, maar ook oud-Amsterdams eten. Hij werkt het meest met groepen, maar alleen kan ook (al is de prijs van wel veel hoger).

Meer informatie: robvanhulstevents.com

Struin door de duurste winkelstraat van Nederland

De P.C. Hooftstraat staat bekend als duurste winkelstraat van ons land. Deze straat in Oud-Zuid herbergt talloze exclusieve merken als Gucci, Louis Vuitton, Mulberry en Cartier. Waar je je ogen uit kijkt en waar je heel makkelijk veel geld uit kunt geven.

Maar er zijn ook talloze goedkopere winkels te vinden. Het is leuk om hier in de middag te flaneren en een kopje koffie te drinken. En om mensen te kijken, die vind je hier in allerlei kleuren. Wie weet kom je nog een bekende Nederlander tegen. Zij komen meestal doordeweeks om de toeristen zoveel mogelijk te vermijden.

Winkelen in Magna Plaza in Amsterdam.
Winkelen in Magna Plaza in Amsterdam.

Shop in de Negen Straatjes

Het wordt wel het alternatieve shopgebied van Amsterdam genoemd: de ‘negen straatjes’. Wie eens anders wil shoppen kan in de kleine zijstraatjes van de grote grachten terecht. Het is daar nog vaak lekker rustig. En grote winkelketens kom je er weinig tegen.

De negen straatjes zoals het vaak wordt genoemd zijn: Berenstraat, Gasthuismolensteeg, Hartenstraat, Huidenstraat, Oude Spiegelstraat, Reestraat, Runstraat, Wijde Heisteeg en de Wolvenstraat. Vol met designerboetieks, tweedehands kledingzaken, hippe kledingwinkels en vintage winkels.

Beklim de Zuiderkerk

Vanaf de Zuiderkerk heb je een goed zicht over Amsterdam, althans de voormalige Jodenbuurt en de Nieuwmarktbuurt. Deze kerk is beroemd geworden door een schilderij van de Franse schilder Claude Monet. Hij schilderde de Zuiderkerk rond 1874 met een uitzicht over de Groenburg. De kerk zelf stamt de periode 1603 tot 1611.

Struin door een hofje

De Begijnhof is natuurlijk het meest beroemde hofje van Nederland, maar de Jordaan zit vol met hofjes. Die niet worden overlopen door toeristen. En mogelijk net zo mooi zijn. Deze hofjes stammen uit de Middeleeuwen en werden door weldoeners gebouwd voor alleenstaande Rooms-katholieke vrouwen. Het is typisch Nederlands en je kunt zelfs een hofjesroute lopen, waarbij je in elke straat wel een hofje verscholen vindt.

Regel je excursies online:

Geschiedenis van Amsterdam

Amsterdam stamt waarschijnlijk uit de 13e eeuw. De stad kent een extreem rijke geschiedenis. De Hollanders waren zelfs toonaangevend in de wereld.

De stad is niet eens zo oud, Amsterdam dateert waarschijnlijk uit de 13e eeuw. Hij wordt voor het eerst genoemd in een brief uit 1275 van Floris V waarin hij de bewoners vrije vaart verleent over de Hollandse wateren. Hoe lang de stad dan al bestaat is onbekend. In die tijd behoort het tot het bisdom van Utrecht.

Dit land is pas recent overwonnen op het wassende water. De bisschop laat het besturen door de Heren van Amstel, maar dit levert continu strijd op. Zij vermoorden in 1296 Floris V.

Archeologen denken dat rond 1230 talloze dijken langs de monding van de Amstel verrijzen. Wat de stad de verbasterde naam Amsterdam geeft. Volgens hen zijn op de dijk langs de westoever (wat tegenwoordig de Nieuwendijk heet) de allereerste huizen gebouwd. Wanneer de stad stadsrechten krijgt is niet bekend, maar waarschijnlijk is dit rond 1300.

De belangrijkste archeologische vindplaats bevindt zich ter hoogte van de binnenplaats tussen de Nieuwezijds Kolk en de Dirk van Hasseltssteeg. In 1994 wordt hier een ommuurd terrein met hoektorens gevonden. Zij vormen de kop van een nederzetting aan het IJ en de Amstel. De muren stammen uit de 13e eeuw en zijn daarmee het oudste bouwwerk van Amsterdam.

Bier en haring

Bier en haring spelen in de geschiedenis van Amsterdam een bijzondere rol. In de eerste jaren draait de economie volledig hierop. Er wordt zelfs tol op bier geheven. Het is tegenwoordig moeilijk voor te stellen, maar het grachtenwater was ooit helder en schoon genoeg om er bier mee te brouwen. Amsterdam bouwt met talloze andere grote steden, zoals Hamburg, een lucratieve bierhandel op. Waarmee feitelijk de basis voor de latere handelsstad wordt gelegd. Het Damrak, dat dan nog in zee ligt, ontwikkelt zich tot de haven van Amsterdam.

Bij de opstand tegen Spanje in de 16e eeuw sluit Amsterdam zich pas laat aan. De reden is simpel; handelsbelangen dwingen het stadsbestuur. Als de Spanjaarden tijdens de Tachtigjarige Oorlog Antwerpen innemen, vluchten veel inwoners naar Amsterdam. Waardoor de stad niet alleen groeit, maar ook een immense economische impuls kreeg. Met de Gouden Eeuw tot gevolg …

Maar groei is in Amsterdam niet altijd even makkelijk geweest, het gebied rond Amsterdam is in de 16e eeuw één groot moeras. Nederland is inmiddels gewend te leven met water, waardoor talloze ingenieuze vindingen worden gedaan. Een daarvan is om de groeiende stad boven water te houden. En uit te breiden. Net buiten de bestaande bebouwing wordt een gracht gegraven, die in verbinding staat met de andere grachten. Zodat het water altijd weg kan.

En met het verworven zand worden telkens rijen ophogingen gemaakt. Waarop de karakteristieke koopmanshuizen en pakhuizen worden gebouwd. Op een fundering van houten palen. Langzaam ontstaat zo de beroemde grachtengordel, een menselijk spinnenweb dat uniek in de wereld is.

De reis naar Indië

Het Nederlands bier zorgt voor goede contacten in het Oostzeegebied. Maar als de handel stagneert worden door de Amsterdamse kooplieden nieuwe afzetmogelijkheden gezocht. Zij sturen in 1595 Cornelis de Houtman naar het toenmalige Indië, dat tegenwoordig Indonesië heet. Zijn taak is simpel: zoeken naar handel. Als hij met veelbelovende berichten terug komt, wordt in 1602 de Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) opgericht.

In deze eerste NV ter wereld is Amsterdam de grootaandeelhouder. De stad groeit uit tot de belangrijkste handelsstad van Europa, en is daarmee ook het financiële centrum. De VOC zorgt er voor dat het drinken van koffie en thee in Nederland een normaal verschijnsel wordt. En dat we specerijen als peper, nootmuskaat, foelie en kruidnagelen gaan gebruiken.

In de Gouden Eeuw (waarmee meestal de gehele 17e eeuw wordt aangeduid) bloeit ook de Nederlandse kunst. Rembrandt maakt naam in Europa, maar ook schrijvers en dichters als Joost van den Vondel, Bredero en P.C. Hooft laten van zich horen. Net als de componist Jan Pieterszoon Sweelinck, die toen ook al in het buitenland beroemd is. Ook de wetenschap bloeit. In 1632 wordt het Athenaeum Illustre geopend, dit is de voorloper van de Universiteit van Amsterdam.

Misoogsten, oorlogen en een Engels handelsembargo zet aan het einde van de 17e eeuw Amsterdam onder druk. Langzaam verliest de stad haar leidinggevende functie. Het inwoneraantal daalt drastisch en het duurt tot de 19e eeuw voordat enig herstel zichtbaar is. Het Noordzeekanaal, dat in 1876 in gebruik wordt genomen, geeft Amsterdam weer enige status als haven.

Wat tijdens de Industriële Revolutie voor opnieuw een grote bloei zorgt. En levert talloze nieuwe bewoners op, vooral vanuit de provincies. Maar de tijd van de Gouden Eeuw keert niet meer terug. In de jaren erna zorgt het liberale beleid in Nederland er voor dat de stad opnieuw tot bloei komt. Ditmaal is het het toerisme, waarbij vooral veel jongeren en kunstliefhebbers de stad aan doen.

Beste tijd:

Amsterdam is in de zomer een gekkenhuis. Je struikelt letterlijk over de Japanse en Amerikaanse toeristen.

Het voorjaar (en dan met name april, mei en begin juni) is het nog relatief rustig.

Ook eind september en oktober zijn goed voor een bezoek. Wie echt rust wil moet doordeweeks gaan.

Let op!

Bij grote publiekstrekkers kan het in de zomer erg druk zijn. Denk aan het Anne Frankhuis. Het is dan zinvol om vroeg in de ochtend of helemaal aan het einde van de dag te gaan. Beter is het om het hoogseizoen en de vakanties te mijden.