Het is misschien moeilijk voor te stellen, maar ooit was Uyuni een immense zoutzee. Tegenwoordig ligt het op 3.650 meter hoogte en is het de grootste zoutvlakte ter wereld. Met subtropische alpenweiden, rotseilanden, moddergeisers, warmwaterbronnen, door de wind gebeeldhouwde rotsen en wandelende zoutduinen. Maar zoals altijd heeft Moeder Natuur zich aangepast en is er veel leven te vinden in dit deel van Bolivia. Met bijvoorbeeld drie soorten flamingo’s die hier nestelen en cactussen van 12 meter.

Salar de Uyuni roept een onaardse associatie op. De oneindige zoutvlaktes, het ‘harde’ vulkaanlandschap van de Andes, maar ook de opvallende rust zorgen voor een decor dat zijn weerga in de wereld niet kent. Een plek waar je je als mens alleen maar kunt verbazen. Keer op keer. En waar jezelf aanpassen het credo is, net als de planten en dieren dat doen. Door zijn schoonheid wordt het hele gebied ‘Uyuni’ door de lokale bevolking genoemd. Al slaat dat ook op de rijke omgeving.

Prehistorisch meer
Wetenschappers hebben ontdekt dat dit gebied in het zuidwesten van Bolivia ongeveer 40.000 jaar geleden onderdeel uit heeft gemaakt van het Minchin-meer. Dit prehistorische meer heeft bijna het gehele zuidwesten van Bolivia ooit bedekt, maar is door de jaren heen langzaam opgedroogd. Twee kleinere meren zijn levende herinneringen, de Lagos Poopó en Uru Uru.

In sommige grotten is nog versteend koraal te vinden, het bewijs dat de zee ooit echt bestaan heeft. Op de opgedroogde delen is zout achter gebleven (wat feitelijk een mix is van ‘gewoon tafelzout’ en calcium sulfaat). De vlaktes staan tegenwoordig bekend als Salar de Uyuni en het nabijgelegen (en kleinere) Salar de Coipasa.

Het zout wordt gevormd door mineralen die langzaam uit de grond vrijkomen. Het water kan hier niet weg, waardoor talloze mineralen aan de oppervlakte te zien zijn. De basis van het gebied vormt de slapende vulkaan Mount Tunupa, die met 5.432 meter boven de vlakte uittorent. Inmiddels heeft de zoutvlakte een oppervlakte van 12.000 km2. De wind zorgt ervoor dat het zout ‘leeft’. Waardoor dit de enige plek ter wereld is waar wandelende zoutduinen zijn.

Van december tot februari is hier en bijzonder fenomeen te zien. Door diverse regenbuien vult het meer zich dan met regenwater. Waardoor Salar de Uyuni, maar ook het nabijgelegen Salar de Coipasa de grootste spiegel ter wereld wordt. De weerspiegeling van alles wat je hier ziet is bijna surrealistisch, of het nu de wolken, flamingo’s, een auto of een mens is.

Subtropische alpiene weiden
Het landschap dat rond de zoutvlaktes ligt wordt páramo genoemd, oftewel subtropische alpiene weiden. Door de hoogte ligt het tussen de boomgrens en het Andes-gebergte. Het klimaat is hard: ’s nachts is het er erg koud, er staat veel wind en er valt slechts zo’n 400 mm regen per jaar.

Salar de Uyuni kent verder niet veel vegetatie: de meest voorkomende zijn enkele korstmossen en grassen. In dit gebied komen niet veel bomen en planten voor. De cactussoort met de Latijnse naam ‘trichocereus pasacana’ heeft nog geen Nederlandse naam, maar wordt hier vaak gezien op de diverse rotsachtige heuvels. Deze stekelige plant heeft witte bloemen en bereikt hoogtes van 10 tot 12 meter hier. En, de oudste wordt geschat op ongeveer 12.000 jaar. Ze worden bestoven door kolibries.