Tenerife is bekend als zonbestemming. Maar het biedt ook een kijkje in ruige verleden van de Canarische Eilanden. Ooit was dit het einde van de wereld.

Tenerife kent twee kanten. Het staat vooral bekend om het massatoerisme. Maar achter de vele stranden bevindt zich het ruige binnenland, met vulkanen, bossen, bergen en woestijnen. En de Pico del Teide, de hoogste berg van heel Spanje. Hierdoor is Tenerife ook het leefgebied van talloze bijzondere planten en dieren.

Op de Canarische Eilanden komen 546 planten die je alleen op deze eilanden kunt vinden. Op Tenerife kun je daarvan er 175 soorten vinden. Maar het eiland biedt veel meer. Hier zijn alleen al 135 plantensoorten te vinden die alleen op dit eiland groeien. Door de jaren heen hebben veel planten speciale aanpassingen aan het bijzondere klimaat ontwikkeld. In de wouden zijn restanten te vinden van planten die hier al 30 miljoen jaar groeien.

Einde van de wereld
Een mythische plek ook, want ooit was dit het einde van de wereld. Tot 1492 zijn de eilanden het meest westelijk gelegen stuk op de landkaarten. Natuurlijk zijn er wel verhalen over ‘nieuw land’, maar het is Christoffel Columbus die in dat jaar definitief bewijst dat de aarde niet plat is. Maar hij toont aan dat de wereld nog veel meer landen en volkeren telt.

De geschiedenis van de eilanden levert al decennialang een verhitte discussie op tussen geleerden. Dat een groot deel door vulkanen is ontstaan leidt geen twijfel. Dit is een ‘hotspot’, een breuk in de aardkorst, precies op de scheiding tussen twee aardplaten. Deze platen bewegen onafhankelijk van elkaar. Waardoor de ‘hotspot’ zich langzaam verplaatst van het oosten naar het westen. Daarom kun je op El Hierro en La Palma nog steeds vulkanische activiteit voelen. Onderzoek van stenen op de diverse eilanden ondersteunt deze theorie.

De beroemde kerk in het dorpje Candelaria bij zonsondergang.
De beroemde kerk in het dorpje Candelaria bij zonsondergang. Corno van den Berg

Door de jaren heen hebben erupties van vulkanen gezorgd voor ‘nieuw land’. Wat je ziet zijn de pieken van vulkanische bergen. Elk eiland is feitelijk het gevolg van een of meerdere erupties. Met uitzondering van Fuerteventura en Lanzarote. Deze twee eilanden zijn van elkaar gescheiden door een zee-engte van maximaal 40 meter diep. En dus waarschijnlijk tegelijk ontstaan. En daarmee zijn deze twee het oudst en mogelijk 100 miljoen jaar oud. En dat terwijl bijvoorbeeld Tenerife en Gran Canaria op zo’n 20 miljoen jaar oud zijn gedateerd.

Door de ligging en het klimaat herbergen de eilanden een opvallende planten en dieren. Met name de flora, de eilanden tellen meer dan 600 boom- en plantensoorten die alleen maar hier voorkomen. En, het is een flora die ooit ook in grote delen van Europa te zien was, maar door de laatste ijstijd (12.000 jaar geleden) voorgoed is verdwenen. Behalve op de Canarische Eilanden dus. Hier is het klimaat al miljoenen jaren hetzelfde. En niet alleen de ijstijd is aan de eilanden voorbijgaan, ook de nog altijd voortgaande woestijnvorming in het naburige noorden van Afrika is hier uitgebleven. Waardoor planten en bomen eenvoudig kunnen gedijen.

De omgeving van Masca. Corno van den Berg

De beroemde kanarie
Vaak wordt gedacht dat de Canarische eilanden zijn vernoemd naar de kanarie, maar het is andersom. Dit diertje vliegt hier overigens nog steeds rond. Waarschijnlijk zijn de eilanden vernoemd naar een ander dier: de hond. Volgens de Romeinse geschriften van de beroemde Plinius de Oudere wordt er een expeditie naar de eilanden gestuurd. De Romeinen treffen op de eilanden grote groepen ‘honden’ aan. En in Latijn worden honden ‘canis’ genoemd.

De Romeinen vermelden overigens nergens iets over mensen die op de eilanden wonen. Maar recent onderzoek brengt aan het licht dat de Romeinen zelfs handel hebben gedreven met de oorspronkelijke bewoners, de Guanchen. Rotstekeningen op diverse plekken en heuse piramiden zijn stille getuigen van deze mensen.

Zij worden hardhandig verdreven en vermoord door de Spanjaarden. Zij richten het eiland opnieuw in. En keken daarbij vooral naar de mogelijkheden voor bijvoorbeeld landbouw. Hun traditionele koloniale bouw is nu nog overal te zien. Het is één van de kenmerken van Tenerife. Waardoor het achterland van Tenerife zowel de ruige natuur als de rijke cultuur biedt.

Tenerife trekt al sinds het einde van de 19de eeuw honderdduizenden zonaanbidders, maar de laatste decennia hebben ook de natuurliefhebbers het ontdekt. Wandelen is hier erg populair, met name over de uitgedoofde vulkanen en door de diepe kloven.

Bloeiende bomen in het voorjaar. Corno van den Berg

Bezienswaardigheden:
Piramides de Güimar

De opvallende Piramiden van Güimar. Corno van den Berg

Mogelijk maakten ze de oversteek al zo’n 3000 jaar voor Christus. Van dit volk is opvallend weinig overgebleven, de piramides en enkele rotstekeningen vormen het beste bewijs. De naam Guanchen komt van Guanchinet, wat weer een samentrekking is van Guan (mens) en Chinet (Tenerife). De naam betekent dus ‘mens van Tenerife’. Terwijl Chinet volgens sommige geleerden ‘besneeuwde bergtoppen’ betekent. Al zijn de wetenschappers nooit in staat geweest de taal van de Guanchen compleet te ontcijferen.

Toen de hoogontwikkelde Spanjaarden hier kwamen in de 15e eeuw was dat het einde van de Guanchen. De Piramides de Güimar liggen in het oosten van Tenerife bij het plaatsje Güimar.

Garachico
Dit dorpje is opmerkelijk omdat het stadsbeeld zo goed als intact is gebleven. De huizen, de kerk alsook de kloosters en adellijke panden staan er nog. Het dorp kent een groots verleden. Ooit lag hier de rijkste handelshaven van Tenerife, maar een vulkaanuitbarsting in 1706 maakte daar een einde aan. Omdat toen veel panden verloren gingen, moest alles opnieuw worden gebouwd. En er werd besloten de rest extra goed te conserveren. Waaronder de Casa de Cultura, het vroegere franciscanenklooster dat tegenwoordig een kunstatelier is. Het dorpje heeft ook een aantal beroemde rotszwembaden aan de kust. Deze stromen geregeld vol en worden door de zon verwarmd.

San Cristóbal de La Laguna
San Cristóbal de La Laguna is een historisch stadje in het noorden van Tenerife. Het werd in 1496 gesticht door Alonso Fernández de Lugo, nadat hij Tenerife had veroverd. En hij riep San Cristóbal de La Laguna uit tot de hoofdstad van de Canarische Eilanden. Hij koos voor deze plek vanwege de vruchtbare hoogvlakte die tussen de Combre Dorsal in het westen en de bossen van Anaga die in het oosten liggen. Het stadje telt nog veel huizen en monumenten uit de 16e tot en met 18e eeuw. Om de rust in het stadje te bewaren zijn sommige straatjes afgesloten voor gemotoriseerd verkeer.

Catedral de San Cristóbal de La Laguna
De Catedral de San Cristóbal de La Laguna is opvallend roze van kleur. Hij stamt officieel uit 1511 en ligt midden in het stadje San Cristóbal de La Laguna. Door de eeuwen heen werd het gebouw uitgebreid. In de 17e eeuw sommeerde de bisschop Antonio Carrionero tot de bouw van de toren. Het huidige gebouw is echter gebouwd tussen 1905 en 1911, in neogotische stijl. Toen werd ook de roze kleur op de muren bevestigd.

Iglesia de Nuestra Señora de la Concepción
Iglesia de Nuestra Señora de la Concepción is een beroemde kerk uit 1497. De kerk staat in San Cristóbal de La Laguna. Opvallend zijn de diverse bouwstijlen, wat een goede afspiegeling is van de ontwikkeling in bouwkunst op deze eilanden. Je kunt hier gotiek, renaissance en barok zien. Het doopvont is bijzonder. Deze is gemaakt in 1497 en komt uit Sevilla. Hier moesten de oorspronkelijke bewoners, de Guanchen, zich laten dopen nadat ze onderworpen waren. De naastgelegen zeven verdiepingen tellende toren stamt uit 1700. Het is tegenwoordig het symbool van het stadje.

Parque Nacional Del Teide

Pijnbomen kunnen met moeite overleven in het lavalandschap in het hart van Tenerife. Corno van den Berg

De Teide is met 3.718 meter de hoogste berg van Spanje. Hier liggen de bijzondere Los Roques de Garcia. Deze oude kraterwand heeft extreme erosie op de rotsen. Geologen zoeken nog altijd naar een verklaring waarom deze krater is ontstaan. Het kan (logisch) een vulkaanuitbarsting zijn, maar een landverschuiving kan ook. Het park is in 1954 opgericht en het is tevens het grootste nationaal park van de Canarische Eilanden.
Meer informatie: Parque Nacional del Teide

Parque Natural de Corona Forestal
Dit immense pijnbomenbos ligt als een ketting om de vulkaan Del Teide heen. Deze ‘groene longen’ van Tenerife bestaan vooral uit de Canarische pijnboom en het gebied is onder meer het leefgebied van de Teidevink. Het park is een groot recreatiegebied en heeft minder strenge regels als bijvoorbeeld het nationaal park van de Teide. Het park is in 1987 opgericht, wat er voornamelijk voor zorgde dat de kap van het bos een halt werd toegeroepen.

Parque Rural de Anaga
Parque Rural de Anaga is het grootste laurierbos op het eiland. Het ligt in het noorden van het eiland in het Anaga-gebergte. Dit woeste en grillige gebied kent diepe ravijnen en scherpe bergkammen. Ondanks de geringe hoogte ontstaat op dit deel van Tenerife mist, die tussen de bomen blijft hangen. En dus voor een zeer gunstig klimaat zorgt. Naast laurierbomen zijn hier ook veel bijzondere pijnbomen te vinden.
Meer informatie: Anaga Country Park

Los Gigantes
Los Gigantes is een verzameling van 600 meter hoge en opvallend steile rotsen langs de zuidwestkust van Tenerife. Deze lopen van het vakantiedorp Los Gigantes tot aan Teno in het westen. Ze kunnen vanaf diverse uitzichtpunten langs de kust worden gespot, maar veel beter vanaf een boot. De steile rotsen gaan ook onderwater door. Waardoor hier veel vissen leven. Ook is het favoriete leefgebied van veel dolfijnen en walvissen.

Barranca del Infierno
De Barranca del Infierno is een beroemde kloof bij het dorpje Adeje in het zuiden van Tenerife. De naam betekent ‘Ravijn van de hel’. Het was een schuilplaats voor de oorspronkelijke bewoners, de Guanchen, toen de Spanjaarden arriveerden. De kloof kent een microklimaat waardoor hier opvallend veel cactussen, vetplanten en diverse soorten wolfsmelkplanten groeien. De kloof is een populair wandelgebied. Zo populair dat er per dag een maximum aantal bezoekers wordt toegelaten: 220. Reserveren is noodzakelijk. Aan het einde van het pad ligt een waterval, war het water via trappen naar beneden valt. Al kan deze in de zomer droog vallen.

Teno Rural Park
Teno, of eigenlijk Punta de Teno, wordt vaak gezien als het einde van de wereld. Het is het uiterste westen van Tenerife. Dit woeste deel laat goed zien hoe ruig het eiland kan zijn. Aan het einde van de weg staat een vuurtoren, de Faro de Teno. Van hieruit zie je vaak vissers die op de rotsen staan. In de verte zijn de steile rotsen van Los Gigantes zichtbaar. Het bergdorpje Teno Alto laat zien hoe de mens hier al eeuwen woont. De flora van Teno is voor een groot deel, veel planten komen alleen op dit deel van Tenerife voor. Ze hebben zich aangepast en het klimaat. Hou er rekening mee dat het hier stevig kan stormen, let op het weer en de waarschuwingsborden.

Doen!-tips:
Slaap in een ‘parador’

De parador vlakbij de Pico del Teide ligt in een ruige omgeving. Corno van den Berg

Het gros van de toeristen op Tenerife verblijft in immense hotels of appartementencomplexen. Maar er is een goed alternatief. Paradors zijn luxueuze hotels met een verleden. Denk aan kastelen, kloosters, haciënda’s die tot hotel zijn omgebouwd. En dus hun authentieke sfeer hebben behouden. Ze staan op elk eiland en horen bij dit landschap. De meest beroemde parador van de Canarische Eilanden staat in het Parque Nacional Del Teide. Hij is relatief groot, maar de omgeving maakt alles goed. Vraag bij je boeking om een kamer met uitzicht, anders kijk je uit op andere kamers.

Hop van eiland naar eiland
De meeste Nederlanders gaan meestal op vakantie naar een van de eilanden, zoals Tenerife. Maar het is vrij eenvoudig om diverse eilanden te bezoeken. Dit kan zowel met een boot als per vliegtuig. De mogelijkheden zijn legio, wie de tijd heeft kan zelfs alle zeven eilanden bezoeken. Met een boot heb je ook kans om bijvoorbeeld dolfijnen of zelfs walvissen tegen te komen onderweg.

Zoek de zeeschildpadden van Tenerife
Lang niet iedereen weet dat zeeschildpadden in de wateren van Tenerife veel voorkomen. Met name de soepschildpad laat zich vaak zien bij Las Eras alsook Armeñime, in het zuiden van het eiland. Duikers hebben dan ook een grote kans dit dier te zien als ze zoek zijn naar een maaltje zeegras. Soms happen ze zelfs naar je luchtbellen. Maar ook snorkelaars kunnen een glimp opvangen van deze mooie dieren.

Ontdek de gauchinches
Een ‘gauchinche’ is van oorsprong een proeflokaal van een lokale wijnboer. Wat meestal niet meer dan de garage, schuur of woonkamer is. En waar de kwaliteit van de jaarlijkse oogst uitvoerig wordt besproken en getest. De vrouw van de wijnboer maakt ondertussen wat te eten klaar, zodat je een stevige ondergrond hebt voor het proeven. En met name deze vaak eenvoudige, maar zeer smaakvolle maaltijden zijn de afgelopen jaren beroemd geworden.

Rond La Orotava en La Laguna liggen meer dan honderd van dit soort eetkamers aan huis. Eenvoudige handgeschilderde bordjes langs de weg wijzen de weg. Meestal word je verrast met wat er op tafel komt. Het is de ene keer gebraden konijn, en dan weer spareribs van de grill. Met de beroemde aardappels die in zeewater worden gekookt en vers gemaakte lokale sausjes. Met natuurlijk een glas huiswijn voor minder dan een euro. De kokin kijkt hoopvol als de eerste happen naar binnen gaan. Als ze gerustgesteld is gaat ze verder met kokkerellen. Een bezoek is een ervaring op zich.

Vier het carnaval mee
Het is een van de grootste carnavalspektakels ter wereld. Rond februari barst in diverse steden het carnaval los, al is Santa Cruz de absolute hoofdstad. je kunt er diverse parades bijwonen, alsook het kiezen van de ‘Carnaval Queen’. Check de juiste data van het komende carnaval online. En boek ver van te voren je hotel aangezien het erg druk wordt in de diverse steden en dorpen.

Proef een papegaaivis

Het behoort tot de delicatessen van Tenerife: gebakken papegaaivis. Corno van den Berg

De papegaaivis is een ware traktatie op Tenerife. Deze vis is goed bekend bij duikers en snorkelaars, die erg opvalt door zijn felle kleuren. Je kunt diverse gerechten krijgen met deze witvis, waarbij de vis meestal wordt gepocheerd. Dus proef zelf wat je het lekkerst vindt. In het Spaans heet hij ‘vieja’ en hij is lang niet overal te krijgen. Ook staat hij vaak niet op de menukaart. Vraag er dus naar.

Zoek de wilde kanarie en de Teidevink
Vogelen is een populaire activiteit op Tenerife. Je kunt zelf op zoek naar de diverse zeldzame soorten in de bijvoorbeeld de bossen rondom de Teide. Wie soorten wil zien die alleen hier rond vliegen zit op Tenerife goed. Hier kun je alle dieren zien die zo kenmerkend zijn voor de Canarische Eilanden, zoals de wilde kanarie en de Teidevink. Of eigenlijk bijna allemaal. De Canarische roodborsttapuit is de uitzondering, deze vind je alleen op Fuerteventura.

Duik een vulkaan in
Bij speleologie duik je grotten, ondergrondse kamers en dus ook lavagangen in. Op Tenerife kun je uitleven, onder meer in Cueva del Viento en Cueva de San Marcos bij Icod de los Vinos. Ook Cueva Honda bij Güimar biedt volop mogelijkheden om onder leiding van een gids op onderzoek te gaan. Je zult versteld staan wat je ondergronds allemaal ziet.

Struin door de Barranco del Infierno
Dit ‘Ravijn van de hel’, zoals de Barranco del Infierno in het Nederlands heet, ligt in het zuiden van Tenerife bij Adeje. Het laat de groene kant van het eiland zien. Hier stroomt een riviertje tussen de rotsen door naar het hoogtepunt van deze wandeling: de waterval waar het water in etages vanaf valt. Hou er wel rekening mee dat in de zomer zowel de waterval als het beekje opdrogen. Sinds kort wordt het aantal bezoekers per dag beperkt, dus boek van te voren. De wandeling duurt (heen en terug) zo’n drie uur, het hoogteverschil is zo’n 200 meter.

Maak het feest van El Corpus Christie mee
Het stadje La Orotava ligt in het gelijknamige dal en is het toneel van de El Corpus Christie-feesten. Dit stadje wordt elk jaar in juni bedolven onder een tapijt van bloemblaadjes. Met de blaadjes en zand van de berg Del Teide worden talloze religieuze figuren uitbeelden. Zowel in de straten als op het dorpsplein Plaza del General Franco. Deze traditie is bij toeval ontstaan toen een lokale vrouw hiermee begon omdat ze het mooi vond.

Rust uit in een finca

Finca Salamanca is één van de bekendere op Tenerife. Corno van den Berg

Een ‘finca’ is officieel een voormalige plantage. Dat kan van alles zijn: een wijngaard, een aloë vera- of bananenplantage. Deze hotels zijn vaak kleinschalig, rustiek en afgelegen. Meestal kan je hier ook uitleg krijgen over het verleden van de plantage. Ideale plekken om het eiland te verkennen of om een rondreis te maken langs diverse fincas. Daarnaast zijn er ‘casas’, huizen van bewoners die verhuurd worden aan toeristen. Ze zijn ideaal als je een huurauto hebt.

Proef wijn en zie drakenbloed
Icod de los Vinos is het middelpunt van de wijnbouwstreek op Tenerife. Hier komt beroemde wijn vandaan. Die je moet proeven. Zeker als je er in november bent, wanneer het jaarlijkse wijnfestival plaats heeft op de dag voor San Andrés. En, als je toch in het historisch centrum bent, zoek even naar de meer dan vierhonderd jaar oude drakenbloedboom, de oudste van de Canarische Eilanden.

Wandel door Anaga

De ruige kant van Tenerife is goed in Anaga in het noorden te zien. Corno van den Berg

Het Anaga-gebergte in het noordoosten van Tenerife is het ruigste deel van het eiland. In het Parque Rural de Anaga kun je uren wandelen tussen de laurierwouden en kleine dorpjes zonder andere toeristen. Wie een goed idee wil krijgen van dit deel van Tenerife moet de wandeling maken naar de vuurtoren van Chamorga op het puntje van het eiland.

Zoek endemische planten
Tenerife telt de meeste bijzondere planten van alle eilanden. Hier vind je 135 planten die alleen op dit eiland voor komen. En nog eens 175 soorten die alleen op de Canarische Eilanden voorkomen. Een ongekend aantal, die je onmogelijk allemaal tijdens je vakantie kunt zien. Maar de kans dat je een bloem tegenkomt tijdens een wandeling die alleen hier voorkomt is relatief groot…

Struin over een zwart lava-strand
Het strand van El Socorro bij Los Realejos ligt fraai in een kom, terwijl het zand zwart is. Dit fijngemalen lava geeft het een geheel eigen sfeer. Je vindt het door de C-280 naar het noorden te volgen en de afslag ‘Mirador de San Pedro’, vanaf dit uitkijkpunt heb je een goed zicht op de omgeving. Vandaar kun je naar beneden lopen naar het strand. Ook komen hier veel surfers vanwege de grote golven.

Beste tijd:
Op Tenerife heerst een subtropisch klimaat, de ligging zorgt voor een stabiel klimaat. De beste tijd om te gaan is winter, voorjaar en herfst. Dan is het rustiger dan bijvoorbeeld in de zomer.

  • Winter: In de winter komt de temperatuur hier maar zelden onder de 15 graden uit, maar ook niet snel boven de 25. Waardoor het ideaal is om de Nederlandse winter te vergeten en het eiland te verkennen. En het is dan relatief rustig met andere toeristen, zeker in het binnenland.
  • Voorjaar: Het voorjaar is erg populair bij wandelaars. In het voorjaar bloeien veel bloemen en zijn veel vogels actief op zoek naar een gezinnetje.
  • Zomer: In het midden van de zomer kan de temperatuur erg hoog oplopen, tot ver over de 30 graden. Wat het lastig maakt om bijvoorbeeld dingen te ondernemen. Daarnaast is het aan de kusten erg druk.
  • Najaar: Het najaar is ook rustig en zeer geschikt voor bijvoorbeeld wandelen.

Let op!
Het klinkt vreemd, maar soms waait er zand over van de Sahara. Wat alles van een dun laagje zand voorziet. En lastig kan zijn voor de ogen.

De zon kan hier, met name in de zomermaanden, ongenadig hard branden. Wie gaat wandelen kan beter lange mouwen aan trekken en een bandana of petje meenemen. In de bergen kan het weer ineens omslaan, wees voorbereid. Draag bij het snorkelen een t-shirt.

Lavarotsen kunnen extreem scherp zijn. Dus denk na als je je ergens aan vast wilt houden. Doe je het niet, dan leer je het de volgende keer wel te doen.

Hoe kom ik er?
Tenerife is eenvoudig vanuit Nederland te bereiken. Er gaan talloze directe vluchten, die meestal niet al te duur zijn.

Naast veel complete vakanties kun je eenvoudig alleen een vlucht boeken, goedkoop een auto huren en diverse kleine hotelletjes boeken. Wat een hele andere vakantie oplevert.

Meer informatie: www.todotenerife.es

Corno’s reistips:

Tenerife leent zich bij uitstek voor een strandvakantie, die je goed kunt afwisselen met activiteiten. Denk aan een bezoek aan de Pico del Teide, lekker wandelen of een walvistour. Je kunt een georganiseerde excursie boeken of een huurauto huren en het eiland rond op eigen gelegenheid. Hierbij een aantal handige tips voor je reis naar Tenerife. Bij sommige tours of activiteiten, zoals de kabelbaan bij Pico del Teide, kan het druk zijn en is het handig van tevoren je tickets te kopen.

Canarische Eilanden Eilanden