Het noorderlicht

Het meest bijzondere is wel dat het altijd iets onvoorspelbaars blijft. Soms verschijnt er niets aan de hemel. Soms is een zachte groene gloed aan de horizon, soms danst de hele hemel ineens boven je hoofd. Dit fenomeen wordt ook wel poollicht of aurora borealis genoemd. Je kunt het zien in talloze landen, al zijn er wel verschillen. Dus ging ik op zoek naar de beste tips voor het noorderlicht.

De beste maanden voor het noorderlicht zijn meestal september tot en met maart. In deze periode zijn de nachten lang genoeg en is het donker genoeg om aurora borealis te zien. Januari, februari en maart gelden vaak als ideale maanden, omdat je dan regelmatig heldere nachten hebt gecombineerd met sneeuwlandschappen. Zelfs op de beste plekken heb je dus nooit honderd procent garantie. Daarnaast blijft het noorderlicht afhankelijk van meerdere factoren:

• zonneactiviteit
• bewolking
• lichtvervuiling
• locatie
• geduld

Veel reizigers verwachten felgroene luchten zoals op Instagramfoto’s, maar in werkelijkheid oogt het noorderlicht vaak subtieler. Soms zie je eerst alleen een lichte groene waas die langzaam sterker wordt. Tijdens krachtige activiteit kan de hemel echter echt gaan bewegen met groene, paarse en witte sluiers die door elkaar dansen.

Juist dat onverwachte maakt het bijzonder. Soms wacht je uren in de kou zonder iets te zien, terwijl het noorderlicht op andere momenten ineens explosief verschijnt.

Op het internet zijn satellietkaarten te vinden met de precieze locatie van het noorderlicht. En ik zag direct waarom. Op de satellietfoto van NASA was een grote groene ring te zien. Die met name boven het noordelijke deel van de wereld. Mijn beste tip is om meerdere dagen op reis te gaan naar een van de gebieden waar het te zien is. Dan heb je de meeste kans. Dit is mijn Top Vijf:

IJsland ligt in zijn geheel in de kring van het noorderlicht. Dit betekent dat je het natuurspektakel vanaf elke plek op het eiland kunt zien. En dan ook echt boven je, naast je, in de verte en van heel dichtbij. Mede daarom zie je veel foto’s van het poollicht op social media. 
Zie mijn artikel over het Noorderlicht op IJsland

Het noorden van Noorwegen is perfect voor het zien van het noorderlicht. Al kun je het ook bijvoorbeeld zien in de zuidelijker gelegen fjorden en zelfs vanuit Oslo. Al is het dan wel aan de horizon, in plaats van recht boven je. In het noorden van Noorwegen is het licht op zijn sterkst volgens de satellietbeelden. Er zijn meerdere locaties om het goed te kunnen spotten.
Zie mijn artikel over het Noorderlicht in Noorwegen

Fins Lapland is een goede locatie om de dansende lichten te zien. Op bijna alle plekken in dit deel van Finland is het te bewonderen, maar het noordelijke deel is het best. Dit omdat het direct onder de northern lights belt valt. Oftewel, daar waar de meeste activiteit is te zien. Goede locaties zijn Levi, Rovaniemi en Kakslautanen. Zorg dat je buiten de dorpen gaat kijken om lichtvervuiling te voorkomen.
Zie mijn artikel over het Noorderlicht in Fins Lapland 

Ook grote delen van Canada liggen ideaal om het poollicht te aanschouwen. Dit geldt zowel voor Oost-Canada als het bekende West-Canada. Ook hier geldt dat je geen last van bewolking moet hebben om het goed te kunnen zien. Dus aan het kust heb je de beste kans. En deze locaties worden steeds populairder in de winter. En waarom dus ook niet voor jou, terwijl je tijdens je reis ook gaat skiën, alsook de ruige natuur gaat ontdekken.
Zie mijn artikel over het Noorderlicht in Canada

Net als Finland heeft ook Zweden een deel van de regio Lapland. Ook hier is het noorderlicht goed te zien, al is deze regio een stuk minder bekend dan Fins Lapland. Maar de inwoners van Zweden weten wel beter. En de laatste jaren wordt ook een wintervakantie in Zweeds Lapland steeds populairder. Waarbij je een goede kans hebt om het poollicht te zien.

Het is een uitdaging, maar je kunt het Noorderlicht zien op Groenland. Waardoor je bijzondere foto’s kunt maken van de rode en groene huisjes ter plekke en het kleurrijke licht. Het is ook te zien in de noordelijke delen van Rusland. Opmerkelijk genoeg betekent niet hoe noordelijker je gaat, hoe beter het poollicht wordt.

Ik was een paar jaar geleden in de winter op Spitsbergen en had hoge verwachtingen. Het viel een beetje tegen: Het was alleen aan de horizon te zien. Helaas was het niet boven me te zien. Het ligt simpelweg te noordelijk om het goed te kunnen zien.

Geregeld zie je foto's voorbij komen van Nederland met Noorderlicht. Dit kan alleen als de omstandigheden optimaal zijn. Denk daarbij aan een sterke zonnekracht en weinig tot geen wolken. Hoe noordelijker, hoe beter, omdat je dan dichterbij de noorderlicht kring zit. Hou er wel rekening mee dat je het noorderlicht met het blote oog bijna niet kan zien, maar met een goede camera wel.

Er zijn specifieke reizen om het noorderlicht te zien. Maar bovengenoemde bestemmingen geven je in de winter sowieso een grote kans. Als je naar deze landen resit heb je een goede kans om het fenomeen in volle glorie mee te maken. En kun je daarnaast ook een tocht met huskies maken, of een excursie met een sneeuwscooter. Ik help je er graag mee.

Er zijn diverse websites en apps die het noorderlicht voorspellen. Waarbij met name wordt aangegeven hoe sterk het noorderlicht zal zijn. Al is dit een voorspelling natuurlijk. Ik gebruik altijd deze website: Aurora Forecast. Hier kun je per uur zien hoe sterk het Noorderlicht is. Alsook de verwachting voor de komende uren en dagen.

Ja, al ziet het er vaak subtieler uit dan op foto’s met lange sluitertijden.

De grootste kans heb je tussen september en maart tijdens heldere, donkere nachten.

Deels. Apps en websites kunnen zonneactiviteit voorspellen, maar bewolking en lokale omstandigheden blijven belangrijk.

Noorderlicht wordt veroorzaakt door grote hoeveelheden geladen deeltjes. Deze komen voort uit explosies van de zon en deze verdwijnen in het immense heelal. Waarbij het van groot belang is: Hoeveel deeltjes worden het heelal ingestuurd? Hoe meer deeltjes, hoe meer poollicht. Dit verschilt per dag, en zelfs per uur.

Om de aarde zit een groot magnetisch veld, dat de geladen deeltjes afbuigt. Deze komen in de buurt van de noordpool (en zuidpool) met een grote snelheid de atmosfeer binnen. Ze botsen op zuurstof- en stikstofatomen en verkleuren. En dat is wat je feitelijk ziet aan de hemel. De kleur hangt af of het een zuurstofdeeltje is of een stikstofatoom.

Wat weinig mensen weten is dat er ook een Zuiderlicht is, dat te zien is op het zuidelijk halfrond. Denk aan Nieuw-Zeeland, Antarctica en soms in Australië, maar ook af en toe in Argentinië en Chili; geen slechte plekken toch?