Waarom moet ik hier heen?

De wereldberoemde Ngorongoro-krater is een vulkaankrater waarin opvallend veel dieren leven. Waaronder leeuwen, olifanten, buffels en veel meer. Hier kun je op safari in een vulkaankrater.

Een karakteristiek beeld van de Ngorongoro-krater.
Een karakteristiek beeld van de Ngorongoro-krater. Corno van den Berg

De Ngorongoro wordt vaak de ‘bron van het leven’ genoemd. De wereldberoemde vulkaankrater met dezelfde naam telt waarschijnlijk de meeste dieren per vierkante meter in heel Afrika. Maar dit is slechts een van de vele oude vulkanen hier. In het totale beschermde gebied zijn ook extreem oude botten van onze voorouders gevonden. In het gebied leven de Hadza, de laatste jager/verzamelaars van Afrika. Ook de Masaï met hun vee kom je hier tegen.

Ngorongoro Conservation Area is een bijzonder natuurgebied. Dat veel meer omvat dan de bekende vulkaankrater. En het is een gebied met een bijzondere geschiedenis. Dit is een van de oudst bewoonde gebieden ter wereld. Botten, maar ook versteende voetafdrukken, bewijzen dat hier al 3 miljoen jaar geleden mensachtigen rond liepen. En dat dit mogelijk zelfs de geboorteplaats van de moderne mens is.

Kleine flamingo's in de Ngorongoro-krater.
Kleine flamingo’s in de Ngorongoro-krater. Chris Pierry

Maar de geschiedenis gaat nog verder terug. Geleerden hebben berekend dat 20 miljoen jaar geleden (al wordt ook wel eens 35 miljoen aangehouden) dit landschap is beginnen te scheuren. De oorzaak zijn de diverse aardplaten die onafhankelijk van elkaar bewegen. Een proces wat bijvoorbeeld ook India na vele miljoenen van Afrika naar Azië bracht.

Een deel van het land schuift langzaam naar het oosten, waardoor de aardkorst op sommige plekken erg dun wordt. Een proces dat overigens nog steeds door gaat. Dit deel wordt tegenwoordig de Great Rift Valley genoemd. Op sommige plekken smelt de dunne aardkorst door de hete lava eronder. Waardoor de lava vrij kan stromen, met talloze vulkanen tot gevolg.

Naast de Ngorongoro kun je in het park ook andere vulkanen zien, zoals Lemagrut, Sadiman, Oldeani, Olmoti, Sirua, Empakaai en de 3.600 meter hoge Lolmalasin. Ze zijn allemaal ouder dan de Ngorongoro. De imposante rij vulkanen liggen in een extreem vruchtbaar gebied. En in het verlengde van de Serengeti-vlakte, waartoe ook de Masai Mara in Kenia behoort.

Ondanks de mooie namen van de andere vulkanen, blijft de Ngorongoro-krater het meest indrukwekkend. Wetenschappers denken dat de vulkaan ooit zo hoog als de Kilimanjaro (5.895 meter) is geweest. En dat de 16 kilometer brede krater niet door een immense eruptie is ontstaan, maar doordat de hete lava letterlijk de krater uit is gelopen. Waarna eeuwenlange erosie door regen vervolgens de rest doet. De ligging op 2.286 meter hoogte maakt het een lastig bereikbaar terrein, zeker ook door de steile kraterrand die zo’n 600 meter hoger ligt en de gehele vlakte omringt.

Zwarte neushoorn in Ngorongoro.
Een zwarte neushoorn in Ngorongoro. Stuart Barr

De bodem van de krater is bijzonder vruchtbaar. Wat veel graseters aan trekt. Sterker nog, het ligt op de overbekende migratieroute van bijvoorbeeld gnoe’s, zebra’s en Thomsongazelles. De reden hiervan is het klimaat, waardoor een grote groep dieren op zoek gaat naar vers gras. En daarbij door de Serengeti trekken, de Masai Mara en ook de Ngorongoro-krater.

Opmerkelijk is dat niet alle dieren dit gedrag vertonen. Naar schatting leven het gehele jaar in en rond de Ngorongoro-krater zo’n 20.000 dieren, tijdens de migratie het dubbele. In het kielzog van de graseters lopen altijd de roofdieren als leeuwen, jachtluipaarden en luipaarden. Die weer op de voet worden gevolgd door aaseters als hyena’s en gieren. Waardoor in dit relatief kleine gebied een groot aantal dieren leven. Die door de beperkte vegetatie opvallend makkelijk zijn te zien. Niet alleen in de Ngorongoro-krater, maar in het gehele gebied.

De meeste toeristen bezoeken Ngorongoro voor de natuur. Ze willen graag de dieren zien die het gebied rijk is, waaronder de Big Five: olifant, buffel, (zwarte) neushoorn, leeuw en luipaard. De Ngorongoro-krater zelf is verreweg het populairst.

Een gevlekte hyena in de Ngorongoro-krater. Corno van den Berg

Maar de laatste jaren is er een toenemende interesse voor met name de Hadza, een zeer bijzonder volk dat ook in dit gebied leeft. Veel toeristen bezoeken dit gebied in een groepsreis, maar ook de privé-safari wint aan populariteit. Omdat je dan met je chauffeur een eigen programma kunt maken.

Tips voor Ngorongoro-krater National Park:

Hieronder vind je bekende en minder bekende tips wat je in en rond de Ngorongoro-krater kunt doen.

Overnacht op de rand van de krater

Je kunt op de rand van de Ngoronogoro-krater overnachten. Er zijn diverse lodges en luxe tentenkampen waar je tegen het vallen van de avond kunt gaan zitten. Met een hapje of een drankje. Om te zien hoe de zon achter de kraterrand aan de overkant verdwijnt. En het licht langzaam uit de krater verdwijnt. Een mooie afsluiting van de dag.

Corno’s reistips:

Een rondreis door Tanzania wordt vaak gecombineerd met één of meerdere omliggende landen zoals Kenia of Zambia. Je kunt de route zelf samenstellen of een georganiseerde reis boeken. Hieronder een aantal handige tips om je rondreis door Tanzania te regelen.

Wees ’s ochtends de eerste

Vroeg in de ochtend (meestal rond 6 uur) gaan de hekken van de Ngorongoro-krater open. Vraag je gids of chauffeur om zo vroeg mogelijk naar de ingang te rijden. Zodat je als een van de eersten de krater in kunt. Het is niet alleen lekker rustig (wat toeristen betreft) maar de dieren zijn dan erg actief. Het is dan nog niet te warm voor ze. Een zeer goed moment voor foto’s. Zeker als de zon over de kraterrand kruipt.

Bezoek ook de andere vulkanen

Naast de Ngorongoro-krater telt dit gebied talloze andere vulkanen. Twee daarvan zijn zeer de moeite waard. De 3.700 meter hoge Olmoti ligt in het noordoosten van het park. De krater is relatief vlak en is het leefgebied van Masaï, maar ook van dieren als eland, bosbok en soms kuddes buffels. Ideaal voor foto’s van dieren in een ruig decor. Want hier stroomt water door de krater en er is zelfs een kleine waterval, de Munge. De zes kilometer brede Empakaai-krater heeft ook een meer met veel watervogels, maar het uitzicht vanaf de krater is dramatisch mooi. Beide kraters zijn alleen met een gids te bezoeken en kunnen wandelend worden bezocht.

Zoek de zwarte neushoorn

Een zwarte neushoorn op de vlakte van Ngorongoro. Corno van den Berg

Het is het meest gezochte dier van dit hele gebied. Waarbij de kans dat je hem ziet in de Ngorongoro-krater het grootst is. Zeker als je enkele dagen hier rond rijdt. De chauffeur weet meestal we waar hij moet kijken. En anders helpt een rij met jeeps wel. Dan hoef je alleen maar te kijken waar de andere toeristen naar kijken.

Ga op wandelsafari

Wandelen door de beroemde Ngorongoro-krater is verboden, maar het woeste gebied er om heen niet. Met een gids kun je diverse routes nemen, waaronder één langs de rand van de Ngorongoro-krater. Al deze wandelingen kunnen vooraf worden geregeld bij de diverse reisaanbieders.

Bezoek een Masaï-boma

Masaai, Tanzania
Masaai, Tanzania Colin J. McMechan

De Masaï zijn vooral bekend van Kenia. Maar ook in dit deel van Tanzania kom je ze tegen. En je kunt kennis maken met hun rijke cultuur, hun leefwijze en hun dorpen. De families leven in boma’s, waarbij hun vee met struiken wordt beschermd tegen roofdieren. Neem de tijd om deze beroemde bewoners van Oost-Afrika te leren kennen.

Ontbijt in de krater

Op specifieke plekken in de Ngorongoro-krater kun je picknicken. En mag je zowaar de auto (even) uit voor bijvoorbeeld een plasstop. En even rustig zitten met een kop koffie en een broodje of koek in dit landschap is geen straf. De chauffeur kent de plekken en kan ook zorgen dat het ontbijt wordt geregeld.

Geef de Thomsongazelle aandacht

De meeste toeristen rijden hard langs impala’s als ze ze eenmaal hebben gezien. Corno van den Berg

Net als zijn ‘broertje’ de impala schenken toeristen weinig aandacht aan de Thomsongazelle. Ook al zie je ze hier geregeld, dit dier speelt een cruciale rol in de voedselketen van Afrika. Hij wordt niet voor niets ‘fastfood for predators’ genoemd. Sterker nog, als deze dieren hier niet zouden rondlopen, zouden ook de meeste roofdieren verdwijnen. Daarnaast hebben deze gazelles een bijzondere sociale structuur. Het mannetjes heeft een harem, dat hij met zijn leven verdedigt. Ondertussen paart hij met de vrouwtjes om zich van nageslacht te verzekeren. Als je een tijd bij ze doorbrengt zul je ze meer en meer gaan waarderen. En mogelijk een hoorngevecht tussen mannetjes zien of zelfs een aanval van bijvoorbeeld leeuwen.

Stap in de voetstappen van onze voorouders

In Laetoli zijn voetstappen uit het verre verleden te zien. Corno van den Berg

Het is een bijzonder gezicht. Op een stuk klei van zo’n 25 meter zie je de afdrukken van mensenvoeten, van een volwassene en een kind. Maar ook zijn hier afdrukken te zien van dieren als bavianen, hyena’s, neushoorns en zelfs regendruppels. Waarschijnlijk liepen ze nog door de zachte as na een vulkaanuitbarsting. Regen zorgde ervoor dat de bodem hard werd, totdat ze in 1978 werden ontdekt. En drie miljoen jaar nadat hier twee mensachtigen liepen kun jij hier staan. Letterlijk een stap terug in de tijd.

Dwaal door de ruïnes van Engaruka

Dit dorpje is een van de meest opmerkelijke archeologische plekken van Tanzania. Hier zijn ingenieuze irrigatiewerken gevonden die zo’n 500 jaar oud zijn. Het water werd via diverse terrassen geleid. Waardoor dit gebied extreem vruchtbaar is. En groen, nu nog. Wetenschappers denken dat het dorp ooit gesticht is door de Iraqw (die tot de Mbulu worden gerekend), maar zeker is het niet. Ook is onbekend waarom het dorp ooit is verlaten, mogelijk zijn ze verjaagd door de Masaï die hier nu leven. Als je het dorp bezoekt zie je overblijfselen van huizen, graven in een enorme stenenmassa. Engaruka ligt in het noorden van het gebied.

Struikel over fossielen

Oldupai Gorge is wereldberoemd vanwege zijn fossielen van onze voorouders die er zijn gevonden. En in het vele zand liggen er ongetwijfeld nog meer. Wie in deze 40 kilometer lange ravijn rondloopt, ziet overal kleine stukjes bot uit het zand steken. Je weet bijna niet waar je moet kijken. Want naast botten van mensen zijn hier zo’n beetje alle voorouders van de huidige safaridieren te vinden. In het bijbehorende museum kun je zien hoe belangrijk de vondsten in deze plek zijn. Hier is de theorie ontstaan dat ‘we’ uit Afrika komen, een theorie die nog steeds staat. Dat zegt genoeg.

Beste tijd voor Ngorongoro-krater National Park:

In dit gebied kun je het gehele jaar op safari, er zijn altijd genoeg dieren te zien. Maar met een beetje planning is het mogelijk de jaarlijkse migratie mee te maken. Wanneer er dus veel meer zebra’s, gnoe’s en Thomsongazelles te zien zijn. Rond december komen de migrerende dieren het gebied binnen (ook de Ngorongoro-krater). In juni trekken deze dieren weer weg op zoek naar verse graslanden.

Van maart tot en met mei kun je hier veel regenbuien verwachten.

In november en december trekken geregeld grote onweersbuien over dit gebied.

De Ngorongoro-krater is een bijzonder decor in Oost-Afrika.
De Ngorongoro-krater is een bijzonder decor in Oost-Afrika. Epcp

Let op!

Het kan hier erg druk worden met jeeps, zeker in juli en augustus. Ondanks dat de overheid de hoeveelheid jeeps reguleert, kan hier een file aan jeeps ontstaan. Zeker als er een neushoorn wordt gespot.

Op de meeste dagen zijn de meeste jeeps hier rond een uur of negen in de ochtend en rond vier uur in de namiddag. Wees slim en ga vroeg op pad.

Meer informatie: www.ngorongorocrater.org

Vulkanen